Invloed christelijk geloof blijft onmiskenbaar in Amerika

In dit artikel:

Christelijke waarden en symbolen hebben in de Verenigde Staten nog altijd een duidelijke plaats in het publieke leven, en dat blijkt volgens dit artikel al sinds het ontstaan van de republiek. De Amerikaanse godsdienstsocioloog Robert N. Bellah noemde dat in 1967 civil religion: een gedeeld moreel kader waarin begrippen als rechtvaardigheid, vrijheid, verantwoordelijkheid en verwijzing naar God de samenleving bijeenhouden.

Het artikel schetst hoe presidentschap en religie al vroeg met elkaar verweven raakten. George Washington sprak in 1796 over religie en moraal als onmisbare pijlers van de politieke welvaart. Tijdens de Burgeroorlog duidde Abraham Lincoln de strijd vanuit een groter, goddelijk perspectief, niet alleen als een politiek conflict. Vooral Dwight Eisenhower gaf geloof daarna een prominente rol in zijn presidentschap: hij liet bij zijn inauguratie een Bijbel openliggen bij een passage die oproept tot gebed en bekering, en onder zijn bewind kwamen ook de woorden “One Nation Under God” in de eed op de vlag en “In God We Trust” als nationaal motto.

Latere presidenten zoals Ronald Reagan, George W. Bush en Donald Trump sloten daarbij aan door in toespraken te benadrukken dat gebed en geloof de Amerikaanse veerkracht en identiteit versterken, juist in tijden van crisis zoals de Koude Oorlog, 11 september en de coronapandemie. Tegelijk waarschuwt kerkhistoricus Mark Noll voor de schaduwzijde: civil religion kan geloof oppervlakkig maken en nationalistische verheerlijking van de VS in de hand werken.