Inspectie: criminelen actief op jeugdzorgterrein in Hoenderloo
In dit artikel:
De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) publiceert een verontrustend rapport over jeugdzorglocaties in Hoenderloo: kwetsbare, uit huis geplaatste jongeren worden er blootgesteld aan drugs- en geweldsproblematiek en ervaren onveiligheid. De IGJ onderzocht vorig jaar twintig zorgaanbieders op het terrein; in ruim een jaar tijd werden daar 298 jongeren uit tientallen gemeenten ondergebracht, vaak van ver buiten de regio omdat lokaal geen plekken beschikbaar waren.
Eerdere onderzoeksjournalistiek van Follow the Money en Pointer signaleerde al misstanden en overlast voor omwonenden; het IGJ-rapport bevestigt die bevindingen. Politiecontroles in juni vorig jaar van 41 voertuigen op het terrein leverden onder anderen personen met een justitieel verleden op, waaronder zes zorgmedewerkers — sommige medewerkers bleken eerder bij drugszaken betrokken en er werd personeel onder invloed aangetroffen (niet altijd duidelijk of zij dienst hadden). Zorginstellingen registreerden zelf 319 incidenten in 2024 en begin 2025; het rapport noemt middelengebruik, bedreigingen, geweld, nachtelijke activiteiten en vernielingen.
De Inspectie waarschuwt voor de samenstelling van bewoners: naast jongeren wonen er ex-verslaafden, ex-criminelen, minderjarige vluchtelingen en arbeidsmigranten, wat volgens haar tot een potentieel groot risico voor jongeren leidt. Tegelijkertijd is de zorginhoud vaak onvoldoende: personeel mist de noodzakelijke expertise en er is te weinig onderwijs of dagbesteding. Negen van de tien bezochte organisaties pasten vrijheidsbeperkende maatregelen toe — zoals vasthouden van jongeren, cameratoezicht en kamercontroles — handelingen die niet zijn toegestaan.
Gemeenten blijken niet altijd te weten bij welke aanbieder hun inwoners geplaatst worden of hoe de kwaliteit is; één gemeente gaf aan circa 50.000 euro per kind per jaar te betalen voor een plek in Hoenderloo. De locatie is na 2020 in handen gekomen van projectontwikkelaar De Vos Groep, die het terrein na het vertrek van zorginstelling Pluryn verhuurde aan zo’n twintig verschillende aanbieders. Op dit moment staan drie instellingen onder verscherpt toezicht, vijf moeten verbeterplannen aanleveren en zeven hebben andere verbeteropdrachten gekregen.
Het IGJ-onderzoek is uitgevoerd in afstemming met gemeente Apeldoorn en het RIEC Oost-Nederland; ook de Nederlandse Arbeidsinspectie en Belastingdienst zijn betrokken. Conclusie: er is sprake van een toezicht- en sturingsprobleem — kwetsbare jongeren worden in een risicovolle, onvoldoende geordende omgeving geplaatst, wat volgens de Inspectie directe actie en scherpere regie door gemeenten en toezichthouders vereist.