In Tibet zie je hoe Chinees imperialisme eruitziet

In dit artikel:

Een reis door Tibetaanse gebieden in China laat zien hoe Beijing de bevolking ideologisch en praktisch aan de Chinese staat probeert te binden. Op borden en in dorpen wordt benadrukt dat Tibetanen en andere minderheden niet zonder de Han-Chinezen, de Communistische Partij en president Xi Jinping kunnen. De bezochte gebieden liggen deels buiten de huidige autonome regio Tibet, die veel kleiner is dan het historische Tibet en waar eveneens veel Tibetanen wonen.

De Chinese overheid heeft veel nomaden gedwongen hun traditionele bestaan op te geven. Hun kuddes werden volgens het artikel deels geslacht en zij verhuisden naar nieuwe dorpen met huizen in een nagebouwde Tibetaanse stijl. Tegelijk worden Tibetaanse kinderen steeds vaker op kostscholen ver van hun families geplaatst. Daar is Chinees de voertaal en ligt de nadruk op de Chinese cultuur, waardoor kinderen van hun Tibetaanse achtergrond vervreemden.

China legt ook omvangrijke infrastructuur aan. Nieuwe spoorlijnen, snelwegen en viaducten ontsluiten het gebied, vergemakkelijken de winning en het transport van lithium, koper en andere grondstoffen en hebben bovendien militair strategisch nut. De komst van steeds meer Chinese toeristen zorgt voor vakantieverblijven en houdt kloosters deels in stand, omdat die bezoekers een exotische bezienswaardigheid bieden.

In de kloosters is de controle streng: overal hangen camera’s, ook in gebedsruimten. Dat staat in schril contrast met de zichtbare religieuze tradities, zoals pelgrimstochten, offers en het maken van zandmandala’s. Openlijk verzet is nauwelijks meer zichtbaar. Tijdens een persreis in 2008 spraken monniken nog over mensenrechtenschendingen en hun wens dat de dalai lama terugkeert; inmiddels zijn afbeeldingen van hem uit het straatbeeld verdwenen.

Volgens de auteur draait het beleid om veel meer dan integratie. De Communistische Partij wil haar macht bestendigen over de Tibetaanse bevolking én over een uitgestrekt, strategisch gelegen gebied met belangrijke grondstoffen. Propagandaleuzen waarin Tibetanen de partij vanuit de graslanden zouden danken, illustreren volgens de auteur de opgelegde loyaliteit.