'In het toenmalige Amsterdam was hij echt legendarisch': journalist Frans Heddema (1936-2026) was altijd aan het werk

In dit artikel:

Frans Heddema (Haarlem, 1936) was jarenlang het gezicht van de Amsterdamse gemeentepolitiek voor Het Parool. Als raadsverslaggever — vooral in de jaren zeventig, tachtig en negentig — bouwde hij een reputatie op als onvermoeibare, oudgediende journalist die altijd op jacht was naar primeurs en diepgaande kennis van het stadsbestuur. Hij overleed zondag; maandag volgt in besloten kring zijn crematie.

Heddema begon zijn loopbaan na de mulo op het belastingkantoor en schreef in zijn vrije tijd voor lokale bladen. Via functies bij onder meer de Geïllustreerde Pers, Revue en De Tijd belandde hij in 1974 bij Het Parool, waar hij zich ontwikkelde tot stadsverslaggever. Collega’s en bekenden omschreven hem als een klassieke nieuwsjager: aanwezig op talloze vergaderingen, constant in contact met ambtenaren en politici, en bedreven in het vinden van nieuws op onverwachte plekken — zelfs in weggegooide stukken papier bij het stadhuis.

Zijn werkwijze was van de oude stempel: 24/7 beschikbaar, altijd onderweg naar de volgende vergaderzaal of buurtbijeenkomst. Die inzet ging soms ten koste van privéleven en gezin. Kenmerkend beeld uit de redactiejaren: Heddema stormde terug van een raadsvergadering, stak zijn pijp aan en typte driftig verder met een plastic hoes over het toetsenbord om het van as te beschermen.

Bekendheden zoals schrijver Geert Mak benadrukten Heddema’s integriteit en invloed. Mak herinnerde zich hoe wethouders en raadsleden vaak naar Heddema kwamen in plaats van andersom; Heddema dwong respect af zonder vijanden te maken. Als blijk van waardering ontving hij bij zijn afscheid in 1995 de Gouden Speld van de gemeente uit handen van burgemeester Schelto Patijn.

Na zijn vervroegde pensionering bleef Heddema actief voor de stad: hij schreef voor Ons Amsterdam, de straatkrant Z! en Binnenstad en publiceerde meerdere boeken. Tot zijn titels behoren Regententaal Beneden Amsterdams Peil (over taal in de raadszaal) en, samen met Margit Willems, Vertel de verhalen (over verzetsmonumenten in Amsterdam). Ook leverde hij bijdragen aan het fotoboek De Eilanden van Han Singels.

Persoonlijk bleef hij verbonden: hij leefde 48 jaar samen met journaliste Anne-Jean van Grinsven, bij wie hij is overleden. Heddema laat drie kinderen uit zijn eerste huwelijk na. Zijn nalatenschap is die van een scherpzinnige, voltijdse verslaggever die decennialang de Amsterdamse politiek volgde en documenteerde.