In de luwte moet Saar leren om stil te staan | Column Froukje Jackson

In dit artikel:

Saar komt kletsnat binnen in de spreekkamer van haar psycholoog: ze volgt al maanden gesprekken en een online module, maar ondanks haar inzet blijft een gevoel van stress en onbehagen. De 27-jarige promovendus zit in jaar vier van haar onderzoekstraject, ligt op schema met publicaties en werkt aan het laatste artikel. Waar ze jarenlang floreren kon met een overvolle agenda en strakke planning — sporten, bijbaan, verenigingen — raakt ze nu verstrikt zodra het tempo omlaag gaat.

Haar gebruikelijke strategie was efficiëntie: gefocuste periodes waarin ze veel verwerkte, gevolgd door korte herstelmomenten. Nu veel sociale verplichtingen en de constante druk wegvallen, ervaart ze juist leegte en onrust. Saar erkent dat ze in haar hoofd erg met het probleem bezig is, maar dat die mentale activiteit niet vertaalt in wezenlijke veranderingen in haar gedrag. De psycholoog gebruikt de vergelijking van “studeren voor een zesje”: voldoende om taken af te ronden, maar zonder volledige toewijding of diepe betrokkenheid — een beeld dat Saar herkent.

De sessie leidt tot een inzicht: haar automatische reflex om harder te werken helpt haar niet bij deze uitdaging. Wat nodig is, is het tegenovergestelde — leren stil te staan, rust verdragen en nieuwe manieren van herstel ontwikkelen. Het artikel plaatst Saar’s ervaring als illustratie van een veelvoorkomend patroon bij hoogpresteerders die moeite hebben met de omschakeling van constant bezig zijn naar echt ontspannen.

De column is geschreven door GZ-psychologen Froukje Jackson en Irma van Steijn (Maarsingh & van Steijn). Het verhaal benadrukt dat ontspannen een vaardigheid is die geoefend moet worden; therapie kan helpen die oefening vorm te geven door bewust gedrag te onderzoeken, verwachtingen bij te stellen en alternatieven te zoeken voor de reflex van doorwerken.