In de laatste twee weken van haar leven veranderde Maricarmen de Spaanse politiek

In dit artikel:

De 87-jarige María del Carmen Abascal, die in Spanje bekendstond als Maricarmen, groeide uit tot het gezicht van de strijd tegen woningnood en vastgoedspeculatie. Op 23 september werd ze uit haar huurwoning in Madrid gezet, waar ze vrijwel haar hele leven had gewoond. De ontruiming, waarbij duizenden demonstranten door een grote politiemacht op afstand werden gehouden en Maricarmen op een brancard live op televisie werd afgevoerd, veroorzaakte grote publieke verontwaardiging.

Na het overlijden van haar ouders was het huurcontract op haar naam overgegaan. Toen de woning aan vastgoedbedrijf Urbagestión werd verkocht, vocht de nieuwe eigenaar de geldigheid van het contract aan. Na een aanvankelijke overwinning verloor Maricarmen in hoger beroep. Haar huur werd vervijfvoudigd tot 2650 euro per maand, terwijl zij slechts een pensioen van 1350 euro ontving. Omdat ze dit bedrag niet kon betalen, zette het bedrijf een uitzettingsprocedure in gang.

Maricarmen verzette zich met steun van de Vakbond van Huurders. Pogingen om haar eerder uit te zetten werden door demonstranten tegengehouden. De gemeente en de regio Madrid, bestuurd door de rechtse Partido Popular, boden alleen een dure plek in een tehuis op dertig kilometer afstand aan. Volgens de huurdersbond zou ze daardoor vrijwel haar hele inkomen kwijt zijn en uit haar vertrouwde sociale omgeving worden gehaald. Ook het VN-comité voor Economische, Sociale en Culturele Rechten riep Spanje op de huisuitzetting te voorkomen. De regering van premier Pedro Sánchez en pianist James Rhodes probeerden de woning te laten kopen of de huur te betalen, maar Urbagestión weigerde.

De voortdurende dreiging schaadde Maricarmens gezondheid. Tegen de tijd van de uiteindelijke ontruiming zat ze in een rolstoel en werd ze met stressklachten in het ziekenhuis opgenomen. Vanuit daar sprak ze haar aanhangers toe, terwijl zij een tentenkamp op de Madrileense Plaza del Sol bezetten en betere huurbescherming en een aanpak van speculatie eisten.

De zaak maakte woningnood, volgens peilingen het grootste probleem onder de Spaanse bevolking, tot een nationaal politiek thema. De regering-Sánchez nam twee zogenoemde Maricarmen-decreten aan om huurders direct beter te beschermen, maar de rechtse parlementaire meerderheid verwierp die. Sánchez schreef daarop vervroegde verkiezingen uit; vakbonden kondigden voor 11 november een algemene staking aan. Onder druk van de protesten draaide Urbagestión uiteindelijk bij en mocht Maricarmen terugkeren tegen een betaalbare huur. Dat gebeurde echter te laat: ze overleed in het ziekenhuis, precies twee weken na haar uitzetting.