'Ik zakte bijna van mijn stoel': zo zette Den Haag Aruba het mes op de keel tijdens corona

In dit artikel:

Ziekenhuisdirecteur Jacco Vroegop zegt in een gesprek met De Nieuwe Wereld dat Nederland Aruba tijdens de coronacrisis onder zware financiële en bestuurlijke druk heeft gezet om het vaccinatiebeleid van Den Haag te volgen. Vroegop leidde destijds het enige ziekenhuis op Aruba en was voorzitter van het lokale Outbreak Management Team (OMT).

Volgens Vroegop dreigde staatssecretaris van Volksgezondheid Paul Blokhuis tijdens een online overleg met Aruba en Sint Maarten financiële steun in te houden als de vaccinatiegraad niet zou stijgen. Dat raakte Aruba extra hard, omdat ongeveer 80 procent van de inkomsten uit toerisme kwam en die sector tijdens de pandemie vrijwel stilviel. Op een bepaald moment was een derde van de bevolking aangewezen op de voedselbank. Vroegop kwalificeert de Nederlandse opstelling daarom als chantage, al werd dat woord volgens hem niet letterlijk gebruikt.

In zijn ziekenhuis liet Vroegop in het patiëntendossier vastleggen of mensen eerder besmet waren geweest en of zij gevaccineerd waren. Hij zegt dat ongeveer 70 procent van de opgenomen coronapatiënten gevaccineerd was, wat volgens hem niet strookte met de publieke boodschap van toenmalig minister Hugo de Jonge over een ‘pandemie van de ongevaccineerden’. Het Canisius-Wilhelmina Ziekenhuis in Nijmegen zou vergelijkbare bevindingen hebben gepubliceerd. Vroegop uit daarnaast kritiek op de onafhankelijkheid van landelijk onderzoek naar de effectiviteit van vaccins, omdat dat werd geleid door OMT-leden die zich eerder publiekelijk voor vaccinatie van kinderen hadden uitgesproken.

Zijn afwijkende standpunten leidden volgens Vroegop tot persoonlijke en professionele druk. OMT-collega’s distantieerden zich in een brief aan de media, de Arubaanse minister van Volksgezondheid vroeg hem zijn uitspraken af te zwakken en zijn Raad van Toezicht gaf hem een officiële waarschuwing. Ook zou een plaatsvervangend secretaris-generaal van een Nederlands ministerie hem hebben geadviseerd op te stappen. Vroegop vermoedt bovendien dat hij is afgeluisterd.

Nederland drong volgens hem eveneens aan op invoering van het coronatoegangsbewijs op Aruba. Dat gebeurde uiteindelijk niet, mede dankzij zijn advies. Vroegop beschouwt uitsluiting van mensen op basis van een medische keuze als een aantasting van grondrechten. Hij denkt dat zijn openheid eraan heeft bijgedragen dat minder dan tien procent van de Arubanen een booster nam.

De parlementaire enquête naar het coronabeleid besteedt volgens Vroegop te weinig aandacht aan de Caribische delen van het Koninkrijk. Hij vreest dat daardoor niet wordt onderzocht hoe financiële afhankelijkheid en bestuurlijke druk daar zijn ingezet. De in het gesprek geuite beschuldigingen zijn door de genoemde instanties in het artikel niet nader weersproken.