'Ik ben in een voormalig concentratiekamp geboren': schrijnende verhalen op expositie in Vianen

In dit artikel:

In het Stedelijk Museum Vianen is de tentoonstelling Maluku Belanda te zien, die het verhaal vertelt van de onvrijwillige komst van Molukkers naar Nederland 75 jaar geleden. De expositie laat zien hoe zo’n 12.500 Molukkers, onder wie voormalige KNIL-militairen die aan Nederlandse zijde hadden gevochten, na de onafhankelijkheid van Indonesië naar Nederland werden overgebracht in de hoop dat zij later terug konden naar een eigen Molukse staat. Die terugkeer kwam er nooit.

De Molukkers werden op verschillende plekken ondergebracht, onder meer in Lunetten bij Utrecht en kamp Vught, en kregen volgens de makers te maken met een behandeling die meer leek op die van tijdelijke migranten dan van mensen die al deel uitmaakten van het Nederlandse verleden. Fotografe Debby de Lima, zelf geboren in kamp Vught, leverde een persoonlijke bijdrage aan de tentoonstelling met foto’s en herinneringen aan het leven in de barakken en later in Leerdam, waar ook een grote Molukse gemeenschap woonde.

Volgens wethouder Kees Vermaat maakt de expositie duidelijk hoe pijnlijk die geschiedenis is en hoe velen zich niet gezien of gehoord voelden. Ook de strenge overheidsvordering op het inkomen van Molukse gezinnen vanaf 1956 krijgt aandacht in het museum, als schrijnend voorbeeld van hoe zij werden behandeld nadat ze onvrijwillig naar Nederland waren gehaald.