Hypotheekrente van 3,6 naar 4,4 procent: op €350.000 ruim €160 bruto per maand extra

In dit artikel:

De hypotheekrente is in een jaar tijd flink gestegen, blijkt uit een analyse van ING Research van vrijdag 23 oktober. Voor een rentevaste periode van tien jaar steeg het gemiddelde tarief voor een hypotheek met Nationale Hypotheek Garantie (NHG) van 3,6 naar 4,4 procent. Zonder NHG ging het tarief gemiddeld van 3,9 naar 4,8 procent.

Voor starters heeft dat grote gevolgen. Wie €350.000 leent met een annuïteitenhypotheek en een looptijd van dertig jaar, betaalt bij de NHG-rente ongeveer €161 bruto per maand meer dan een jaar eerder. Dat komt neer op circa €1.937 per jaar en ongeveer 10 procent hogere bruto maandlasten. Na verwerking van hypotheekrenteaftrek bedraagt het verschil in het eerste jaar naar schatting 6 procent, afhankelijk van de persoonlijke fiscale situatie. De aflossing zelf is niet aftrekbaar.

Door de hogere rente kunnen starters gemiddeld ongeveer 6 procent minder lenen. Dat is een algemene schatting en geen persoonlijke berekening. De genoemde tarieven zijn gemiddelde aanbiedingen van banken, geen individuele offertes. Verschillen tussen aanbieders kunnen bovendien aanzienlijk zijn, waardoor het belangrijk is dezelfde rentevaste periode, hypotheekvorm en verhouding tussen lening en woningwaarde te vergelijken. Ook kan NHG, waarvoor voorwaarden gelden, een lagere rente opleveren. De NHG-grens stijgt volgens de organisatie vanaf 2027 van €470.000 naar €500.000, maar dat betekent niet automatisch dat iemand zoveel kan lenen.

Doorstromers worden volgens ING minder hard geraakt. Zij financieren gemiddeld ongeveer 83 procent van hun woning met een hypotheek en kunnen de rest vaak betalen uit de overwaarde van hun vorige huis. Daarnaast mogen zij hun bestaande, vaak lagere rente onder voorwaarden meenemen. De gemiddelde rente op lopende hypotheken bedraagt 2,9 procent, aanzienlijk minder dan de tarieven voor nieuwe leningen.

ING verwacht dat de hogere rente de stijging van de prijzen van bestaande koopwoningen afremt, omdat kopers minder kunnen bieden. Een forse prijsdaling ligt volgens de bank niet voor de hand zolang het woningaanbod beperkt blijft. Bij nieuwbouw kan de rente wel sterker doorwerken: ontwikkelaars verlagen prijzen niet snel omdat projecten dan mogelijk niet meer haalbaar zijn. Daardoor kunnen vooral de verkopen afnemen. Ook kunnen kopers tijdens de bouw tijdelijk dubbele woonlasten hebben.

De situatie is volgens ING minder extreem dan in 2022, toen de rente in korte tijd steeg van ongeveer 1,1 naar 4,5 procent en de verkoop van nieuwbouwwoningen sterk terugviel. Starters doen er daarom goed aan niet alleen naar de rente te kijken, maar ook rekening te houden met renteaftrek, NHG, bijkomende kosten en eventuele dubbele lasten tijdens de bouw.