Hongarije krijgt een nieuwe premier, maar is nog lang niet klaar met het 'Orbánisme'

In dit artikel:

Peter Magyar kan waarschijnlijk in de eerste week van mei als nieuwe premier van Hongarije aantreden. Hij benadrukte maandag dat het land snel herstel nodig heeft: "Ons land heeft geen tijd te verliezen", en stelt dat Hongarije is achtergelaten in slechte staat. Magyar kondigt meteen ingrijpende bestuurlijke wijzigingen aan: aparte ministeries voor volksgezondheid, milieubescherming en onderwijs moeten worden opgericht, functies die onder Viktor Orbán niet los waren georganiseerd.

Brussel stuurt morgen vertegenwoordigers om te praten over het vrijgeven van ruim 30 miljard euro aan EU-gelden die waren bevroren vanwege zorgen over de rechtsstaat onder Orbáns bewind. Magyar wil die middelen snel binnenhalen. Ook nam hij direct maatregelen richting de publieke omroep: een langlopend nieuwsprogramma wordt voorlopig opgeschort en mag pas terugkeren als het onafhankelijk en onpartijdig kan berichten; de precieze voorwaarden blijven vaag.

Toch waarschuwen analisten dat diepgaande hervormingen niet van de ene op de andere dag gerealiseerd kunnen worden. Orbán stond zestien jaar aan de macht en bouwde geleidelijk een politiek bestel op dat volgens onderzoekers deels steunt op wijdverbreide opvattingen in de Hongaarse samenleving, zoals voorkeur voor een sterke staat en weerstand tegen buitenlandse druk. Orbán blijft actief vanuit de oppositie en zei meteen na zijn verkiezingsnederlaag dat hij zich voor het land zal blijven inzetten.

Zorgen bestaan dat Orbán invloed kan blijven uitoefenen via nauwe banden met bedrijven en instellingen die onder zijn bewind groeiden. Voorbeelden zijn telecombedrijf 4iG, het energieconcern MOL en de universiteit Mathias Corvinus Collegium, die critici als instrumenten zien om politieke steun en proregeringsmedia te financieren. Analisten vrezen dat dergelijke netwerken gebruikt kunnen worden om toekomstige campagnes te financieren en macht terug te winnen. Magyar meldde op X dat hij gesprekken voert met MOL en wil stoppen met financiering aan de Mathias Corvinus Collegium.