Hoe vergaat het de Venezolaanse bevolking na de val van Maduro?
In dit artikel:
Sinds de ontvoering van president Nicolás Maduro balanceert Venezuela tussen twee tegengestelde verwachtingen: hoop op politieke vernieuwing door buitenlandse druk en verzet tegen wat velen zien als een imperialistische aanval. VRT NWS sprak in Caracas en de volkswijk Petare met drie Venezolaanse vrouwen — schrijfster en chavista Ana Oviedo, anonieme bankbediende “Sandra” en jeugdzorgmedewerkster Paula Naves — die samen het diepe verdeelde beeld van het land schetsen.
Op straat oogt Caracas relatief rustig, maar economisch is het land nog steeds in puin. Venezuela verkoopt olie aan de Verenigde Staten, maar tekorten aan voedsel, medicijnen en basisgoederen blijven groot en de dollarkoers stijgt door. Hyperinflatie en lage lonen drukken het dagelijks leven: Sandra noemt haar maandinkomen van ongeveer 240 dollar (tegen de officiële koers) ontoereikend, terwijl Paula in Petare het moet doen met het minimumloon van 130 bolívar (minder dan 1 dollar) en vaak maar één maaltijd per dag kan veroorloven. Overheidspremies — zoals de ‘Economische Oorlogsbonus’ van 150 dollar en een voedselbonus van 40 dollar die volgens Paula goed is voor hooguit drie dagen — verzachten de pijn niet structureel. Openbaar vervoer ligt soms plat door stakingen, omdat chauffeurs hun kosten niet meer dekken en reizigers de tarieven niet kunnen betalen.
De drie vrouwen belichamen de politieke kloof. Ana Oviedo ziet Maduro als de constitutionele leider die door een machtige vijand, de Verenigde Staten, gegijzeld is. Zij verdedigt het “chavistisch pragmatisme” van interim-president Delcy Rodríguez en wijst op decennialange druk op Venezuela, met sancties, staatsgrepen en economische blokkades. Voor haar rechtvaardigt dat samenwerking met de VS zolang die de revolutie niet volledig onderuithaalt.
Sandra daarentegen juicht de Amerikaanse actie tegen Maduro toe en gelooft dat buitenlandse druk nodig was om verandering af te dwingen; ze verloor eerder haar baan bij een staatsbank vanwege haar protest. Paula in Petare is vooral praticalistisch: ze wil snellere verbetering van inkomen en levensomstandigheden, en vreest tegelijk dat buitenlandse inmenging vooral uit is op de natuurlijke rijkdommen van Venezuela.
De strijd om het politieke verhaal spitst zich toe op figuren als María Corina Machado en Delcy Rodríguez. Machado wordt door tegenstanders gezien als landverrader die de VS heeft ingeroepen; voor veel oppositie-aanhangers, waaronder Sandra en Paula, staat ze voor een programma van snelle hervorming en privatisering — haar plan ‘Venezuela, Tierra de Gracia’ pleit zelfs voor volledige privatisering van de olie‑sector. De regering onder Rodríguez heeft recent de olie- en mijnbouwwetgeving aangepast om buitenlandse toegang te vergemakkelijken, maar PDVSA blijft voorlopig staatsbezit. Onder druk van Washington verving Rodríguez onlangs de minister van Defensie en het legercommando, een zet die illustreert hoe Amerika een leidende rol lijkt te vervullen in de machtsverschuiving.
De voorbije weken werden honderden politieke gevangenen vrijgelaten en Venezolanen keren weer vaker naar straat om zowel de vrijlating van Maduro en Cilia Flores te eisen als om te protesteren voor hogere lonen en pensioenen — Paula wil op 25 maart meedoen aan zo’n demonstratie. Terwijl sommigen vertrouwen op onderhandelingen en behoud van stabiliteit, hopen anderen op snelle verkiezingen en een breuk met het oude regime.
Kort samengevat: Venezuela staat op een historisch kruispunt, met een samenleving die probeert te overleven temidden van economische ontbering en een geopolitieke machtsstrijd. De toekomst hangt af van hoe binnenlandse verdeeldheid, buitenlandse druk en de controle over natuurlijke rijkdommen zich de komende maanden ontwikkelen.