Hoe honderden zwanen per jaar op het kerstmenu belandden: 'Alleen trouwens in Amsterdam, nergens anders'

In dit artikel:

Amsterdam bezat eeuwenlang het recht om zwanen te houden en te eten, een voorrecht dat in 1529 meekwamen met enkele omliggende heerlijkheden. De vogels werden ingezet als statussymbool, maar ook als voedsel: ze kregen onder meer een plek in speciale hokken, werden gemerkt met stadskenmerken en gingen rond feestdagen naar bestuurders en, later, ook naar gewone klanten. In de zeventiende eeuw liep de kostenpost zo op dat de stad het beheer moest terugschroeven.

Het artikel schetst hoe zwanenvlees in de negentiende en vroege twintigste eeuw nog opduikt in advertenties, herinneringen en verslagen van poeliers. Vooral in Amsterdam bleven slagers en handelaren de dieren aanvoeren, soms met de bedoeling het vlees, de veren en het dons te verkopen. Historische bronnen laten zien dat zwanen lang niet alleen sierdieren waren, maar ook een handelswaar die onderdeel was van de stedelijke voedselcultuur.