Hoe Frenkie de Jong steeds belangrijker wordt voor Oranje: 'Tót de final third heeft hij het beste overzicht - ik ken geen betere in de wereld'

In dit artikel:

Op Randall’s Island in New York viel tijdens het oefenduel met Oezbekistan en de WK-voorbereiding duidelijk op hoe Frenkie de Jong steeds meer het tactische middelpunt van Oranje is geworden. De Jong (29, opgegroeid in Arkel) geeft onderweg subtiele aanwijzingen aan teamgenoten, stuurt de opbouw en bepaalt wanneer er druk moet worden gezet — een rol die bondscoach Ronald Koeman nadrukkelijk van hem verwacht en die hem tot vice-aanvoerder naast Virgil van Dijk heeft gemaakt.

Die leiding bleek ook praktisch: na kritiek op de positionering in het duel tegen Oezbekistan werd het middenveld aangepast voor het WK-duel met Japan, met Ryan Gravenberch iets hoger geplaatst; dat verbeterde de afstemming en leverde twee assists van Gravenberch op. Tegelijkertijd blijft De Jong onderwerp van discussie in de media: sommigen vinden hem te voorzichtig en te weinig beslissend in de eindfase, met uitspraken van commentators die zijn spel als te veilig bestempelen.

De ontwikkeling van De Jong krijgt beter begrip in het perspectief van zijn loopbaan. Bij Ajax maakte hij de overgang van aanvallende tien naar controlerende middenvelder, een positie waarin hij als schakel tussen linies uitblinkt dankzij balbeheersing, versnelling en overzicht. Trainer Erik ten Hag noemde hem destijds strategisch onmisbaar tot aan de laatste derde van het veld; daar zou zijn impact minder doorslaggevend zijn. Die profilering zette zich voort bij FC Barcelona, waar hij sinds 2019 veelvuldig in de basis stond, ondanks interne crisisjaren en de moeilijke clubomstandigheden die ook de druk op zijn toekomst vergrootten.

De transferzomer van 2022 vormde een keerpunt: Manchester United probeerde hem naar Engeland te halen, maar De Jong koos ervoor bij Barcelona te blijven — deels uit persoonlijke voorkeuren en rust voor zijn gezin in Catalonië. Die standvastigheid en onafhankelijkheid kwamen ook naar voren toen hij zich scherp verzette tegen lekken uit zijn contract. Hij heeft bewust weinig PR-ondersteuning en wil media niet laten filteren wie kritiek levert.

Sportief kende hij na een lastige enkelblessure eind 2024 een dip, maar onder coach Hansi Flick hervond hij zijn vorm; Barcelona won landstitels in 2025 en 2026 en De Jong verlengde zijn contract tot 2029. Statistisch is zijn invloed moeilijk te vatten: bijna 300 wedstrijden voor Barça met relatief bescheiden doelpunten- en assistcijfers, en 67 interlands voor Nederland; zijn toegevoegde waarde ligt vooral in balbezit, opbouw en het creëren van ruimtes voor anderen.

Trainers als Ten Hag en anderen erkennen zijn unieke kwaliteiten, maar wijzen ook op de einddoelpunten en grotere prijzen die nog ontbreken — Champions League-succes en een grote prijs met Oranje zijn volgens hen de volgende stappen. De publieke opinie blijft verdeeld, maar binnen technische kringen geldt De Jong als een onmisbare, tactisch begaafde spil die steeds meer leiderschap op zich neemt.