Hoe een Oostenrijkse metaalbewerker munt slaat uit de verrechtsing in Europa

In dit artikel:

De Oostenrijkse oud-Europarlementariër Paul Rübig heeft in Brussel een langdurig netwerk opgebouwd van politici, lobbyisten en ondernemers waarmee hij de Europese besluitvorming nog altijd weet te beïnvloeden. Waar hij vroeger vooral bekendstond als voorvechter van minder regels voor bedrijven, heeft vooral de opkomst van extreemrechts en de verschuiving naar rechts in het Europees Parlement zijn agenda de afgelopen jaren extra kracht gegeven.

Rübig, afkomstig uit een metaalbewerkersfamilie die uitgroeide tot de RUBIG Group, begon zijn politieke loopbaan binnen de Oostenrijkse Volkspartij en kwam in 1996 in het Europees Parlement. Daar maakte hij naam als “Roaming Paul” doordat hij succesvol streed tegen de hoge kosten van mobiel bellen in het buitenland, wat uiteindelijk leidde tot het afschaffen van roamingtarieven in de EU. Tegelijkertijd bleef hij nauw verbonden met het bedrijfsleven en met belangen voor het mkb en zijn eigen zakelijke omgeving.

Via organisaties als SME Global, SME Europe en SME Connect bouwde hij een invloedrijke lobbystructuur op, met veel overlap met Beierse netwerken en organisaties als de Europese Economische Senaat. Dat netwerk kwam in actie toen de EU met de duurzaamheidswet CSDDD strengere eisen aan bedrijven oplegde, waaronder verantwoordelijkheid voor mensenrechtenschendingen en milieuschade in toeleveringsketens. Rübig en zijn bondgenoten wilden die regels afzwakken, vooral uit vrees voor extra lasten voor kleine en middelgrote bedrijven.

Na de verkiezingen voor het Europees Parlement in juni 2024 ontstond daarvoor meer ruimte, omdat radicaal-rechtse partijen sterker werden en christendemocraten vaker met hen konden optrekken. Rübigs opvolger Jörgen Warborn kreeg een sleutelrol in de onderhandelingen en zette, onder meer met steun uit Amerikaanse conservatieve kringen, de druk op om de wet te versoberen. In november 2025 werd de CSDDD inderdaad fors afgezwakt: meerdere verplichtingen verdwenen en het aantal bedrijven dat onder de regeling valt, werd sterk teruggebracht. Volgens critici laat dit zien dat de christendemocraten extreemrechts onderschatten, terwijl Rübig zelf zijn invloed opnieuw als een groot succes kon beschouwen.