Hoe drie dertigers uit Groningen de wereld van lachgas voorzien
In dit artikel:
In de overgang naar 2025 tonen Utrechtse feestvierders ondanks het sinds 1 januari 2023 geldende lachgasverbod een bloeiende illegale lachgashandel. Lachgas als partydrug is verboden, maar tanks, vaak van het merk Fastgas, circuleren volop op straat en feesten. Deze tanks, meestal stalen cilinders van circa 2 kilo, worden massaal achtergelaten als afval, wat zorgt voor aanzienlijke problemen bij afvalverwerking en hoge maatschappelijke kosten.
De herkomst van Fastgas en de achterliggende handel ligt bij drie Nederlandse mannen, Luciano de Vries, Nick Houwen en Jesse van der Heide, die een internationaal imperium hebben opgebouwd. Hun onderneming groeide vanuit studentenactiviteiten aan de Spaanse kust in 2012, via de verkoop van lachgaspatronen voor slagroomspuiten, tot grootschalige aanvoer en verkoop van grote lachgascilinders in Europa en de VS. Ze exploiteren fabrieken en transportbedrijven in Polen en hebben hun hoofdkantoor verplaatst naar Malta vanwege strengere Nederlandse regelgeving.
Hoewel het gas officieel enkel legaal is voor horecagebruik, blijkt uit onderzoek dat het vrijwel uitsluitend als recreatieve drug wordt ingezet. De technische eisen om de tanks voor slagroom te gebruiken zijn dermate complex dat kooktoepassingen praktisch uitgesloten zijn. Fastgas ontkent betrokkenheid bij illegale praktijken en benadrukt dat ze binnen de wet opereren en niet verantwoordelijk zijn voor afvalproblematiek.
De lachgascrisis raakt ook de afvalsector hard. Tonnen lege tanks veroorzaken explosies in verbrandingsovens en leiden tot aanzienlijke kostenstijgingen. Voorstellen om ventielen veiliger te maken werden door de producenten genegeerd. Ondanks het verbod bleef de verkoop via grenskantoren, zoals in Duitsland, doorgaan, waarna tanks stilzwijgend Nederland binnenkomen.
De politie rapporteert een afname van incidenten gerelateerd aan lachgas, maar experts wijzen op handhavingsproblemen door de dubbelzinnige juridische status van het gas. Grootschalige strafrechtelijke onderzoeken naar de grote leveranciers ontbreken, mede door complexiteit en beperkte middelen. Ondertussen leven de drie ondernemers een luxueuze levensstijl, met investeringen buiten de lachgasindustrie en vermijden zij openheid over hun rol in de handel.
In België werden de mannen in 2021 al beboet vanwege nalatigheid en gezondheidsrisico’s. Hun bedrijf blijft wereldwijd actief, met meer dan tweehonderd medewerkers en levering aan veertig landen. De internationale verspreiding van lachgas en de controle daarop blijven zwak, waardoor het verbod in Nederland effect beperkt is en de maatschappelijke en gezondheidsproblemen blijven voortduren.