Hoe criminelen afgekeurde auto's uit Amerika verpatsen aan argeloze consumenten in Europa

In dit artikel:

Duizenden Europese consumenten lopen het risico een onveilige auto te kopen zonder dat zij dat weten. Criminele netwerken kopen zwaar beschadigde voertuigen goedkoop op Amerikaanse veilingen, brengen ze Europa binnen zonder btw en douanerechten te betalen en verkopen ze na oppervlakkige reparaties opnieuw als betrouwbare occasions.

Volgens het Europees Openbaar Ministerie (EOM) zijn tussen 2015 en 2025 meer dan een miljoen, mogelijk 1,5 miljoen, auto’s uit Noord-Amerika naar Europa gehaald. Het EOM ziet sinds 2023 een duidelijke toename van fraudezaken. In de zogenoemde Nimmersatt-zaak werden in het voorjaar van 2025 in tien Europese landen ongeveer tweehonderd woningen en bedrijven doorzocht. Daarbij werden tien verdachten gearresteerd en achttien anderen verhoord, onder wie de directeur van een Nederlands autobedrijf. Later volgden nieuwe invallen en arrestaties in Litouwen, waar het vermeende netwerk was gevestigd.

De auto’s kwamen via havens als Rotterdam, Antwerpen, Bremerhaven en Klaipėda Europa binnen. Met behulp van brievenbusfirma’s en valse facturen werden de herkomst en aankoopprijs verhuld, zodat belastingen konden worden ontweken. In Litouwen kregen de voertuigen vaak alleen cosmetische reparaties. Daarna werden ze vooral in Duitsland en Oekraïne verkocht. Vanuit Litouwen zouden minstens 16.500 auto’s op de markt zijn gebracht.

De verborgen schade kan ernstig zijn: sommige auto’s missen airbags, hebben een ondeugdelijk onderstel of zijn samengesteld uit aan elkaar gelaste onderdelen van verschillende voertuigen. Bij een controle van vijf in beslag genomen auto’s bleek geen enkele verkeersveilig. Ook werden manipulatie van kilometerstanden en mogelijk gestolen onderdelen vastgesteld. Online verkoop maakt controle van de voertuiggeschiedenis extra lastig.

Het EOM wijst erop dat een Europese databank met voertuiggegevens ontbreekt, waardoor de herkomst moeilijk te achterhalen is. Ook legale autoverkopers zeggen beperkt op de hoogte te zijn van de praktijken, terwijl zij door de lage prijzen oneerlijke concurrentie ondervinden. De Nederlandse Douane bevestigt dat importdocumentatie soms niet op orde is, maar geeft geen details over haar controles.

Consumenten kunnen voorlopig zelf het chassisnummer laten controleren via particuliere databanken. Vanaf volgend jaar moeten fabrikanten bij nieuwe auto’s informatie over eigenaren en reparaties in de software opslaan, maar dat helpt niet bij miljoenen oudere voertuigen. Het EOM waarschuwt bovendien dat schadeauto’s ook worden gebruikt bij witwassen, omkoping en verzekeringsfraude. De eerste verdachten in de Nimmersatt-zaak moeten zich dit najaar voor de rechter verantwoorden.