Hilde is mantelzorger van man met dementie, maar verliest werkloosheidsuitkering door strengere regels: "Je komt met je rug tegen de muur te staan"
In dit artikel:
Hilde Tips, mantelzorger van haar man met vroege dementie, dreigt binnenkort haar werkloosheidsuitkering te verliezen door de verstrenging van de federale werkloosheidsregels. Haar situatie illustreert volgens zes erkende mantelzorgverenigingen de onbedoelde neveneffecten van die hervorming: mantelzorgers lopen het risico financieel onbeschermd achter te blijven of gedwongen te worden te kiezen tussen een ontoereikende uitkering en het blijven zorgen thuis.
Mantelzorgnetwerk krijgt de afgelopen weken veel telefoontjes van bezorgde mantelzorgers die berichten ontvingen dat hun uitkering wordt stopgezet zonder passend alternatief of begeleiding, zegt woordvoerster Hilde Weckhuyzen. Tips werkte jarenlang in de familiale hulp en als administratief medewerkster, maar kreeg om medische redenen ontslag; toen haar man thuis bleef na zijn diagnose nam zij de zorg op zich. Terugkeren naar betaald werk is voor haar — mede door eigen gezondheidsproblemen en de zorglast — niet haalbaar.
Formeel bestaat er een vrijstelling van de verplichting om naar werk te zoeken voor wie zorgt voor een familielid, maar die status levert in de praktijk slechts circa 15 euro per dag op tijdens de eerste 24 maanden, wat lager is dan het bestaansminimum. Door de strengere toekenning worden mantelzorgers volgens de organisaties vaak over één kam gescheerd met mensen die de regeling misbruiken. Minister van Werk David Clarinval benadrukt dat het werkloosheidsstatuut niet bedoeld is om mantelzorgers te huisvesten, maar die uitspraak verandert niets aan de praktische problemen waarmee zorgenden geconfronteerd worden.
De zes organisaties — Coponcho, Mantelzorgnetwerk, OKRA Zorgrecht, Onbegrensd, Samana en Steunpunt Mantelzorg — vragen om twee hoofdmaatregelen: eerst, de uitkering voor erkende mantelzorgers optrekken naar het niveau van vergoedingen gekoppeld aan thematische verlofstelsels (zoals palliatieve zorg of mantelzorgverlof); en twee, gerichte begeleiding en aangepaste maatregelen om kwetsbare mantelzorgers duurzaam terug te leiden naar de arbeidsmarkt. Ze roepen ook de Vlaamse regering op fors te investeren in een toegankelijk en betaalbaar zorgaanbod, zodat mantelzorgers kunnen blijven werken zonder onhoudbare persoonlijke of financiële offers.