Het wordt een hete zomer voor kabinet-Jetten

In dit artikel:

Het kabinet-Jetten staat voor een beslissend moment: op Prinsjesdag moet het een geloofwaardige Miljoenennota presenteren, terwijl het als minderheidsregering geen vanzelfsprekende meerderheid in de Tweede Kamer heeft. Dat betekent dat premier Rob Jetten en zijn ministers in de aanloop naar de derde dinsdag van september steun moeten zoeken bij oppositiepartijen voor de begroting, iets wat nog moeizaam op gang komt.

De komende weken draaien om verkennende gesprekken en politiek schaken. Vooral voor extra defensie-uitgaven zoekt het kabinet dekking, onder meer via een nieuwe vrijheidsbelasting, maar ook via bezuinigingen in de sociale zekerheid, ingrepen in de zorg en hogere inkomstenbelasting. Juist die combinatie maakt het lastig om voldoende draagvlak te vinden, zeker omdat oppositiepartijen mogelijke steun aan één onderwerp vaak willen koppelen aan hun bezwaren tegen andere plannen.

Volgens de analyse is het idee van een breed, langdurig beleidsakkoord — vergelijkbaar met het Deense model — aantrekkelijk, maar in de Nederlandse politieke verhoudingen moeilijk haalbaar. Het kabinet heeft daarom weinig ruimte voor fouten: lukt het niet om op Prinsjesdag een overtuigende begroting neer te leggen, dan kan het experiment met het minderheidskabinet al snel als mislukt worden gezien, met meer politieke vertraging en extra schade voor het vertrouwen in de overheid.