Het middenkabinet haalt een scherpe zeis door het woud aan fiscale regelingen

In dit artikel:

Als econoom en publicist betoogt de auteur dat een breed middenkabinet (VVD, GroenLinks-PvdA, CDA en D66) na de Kamerverkiezingen van 29 oktober hard moet ingrijpen in fiscale uitzonderingen om ruimte te creëren voor toekomstinvesteringen zoals de energietransitie en hogere uitgaven aan defensie. Nederland heft dit jaar zo’n 430 miljard euro aan belastingen, maar door 125 fiscale regelingen lopen de inkomsten jaarlijks tot 167 miljard euro mis. Uit een recent rapport van het ministerie van Financiën zijn 116 regelingen geëvalueerd; 53 daarvan krijgen een negatieve beoordeling en kosten gezamenlijk circa 85 miljard euro per jaar — bijna 5.000 euro per Nederlander.

Sommige fiscale regelingen hebben een duidelijk en effectief doel en blijven onaangetast, maar veel privileges zijn volgens de auteur overbodig, ondoelmatig of ongerechtvaardigd. Het politieke probleem is dat belangengroepen fel tegenmaatregelen verdedigen en politici die privileges willen afschaffen politiek en publiekelijk kunnen worden aangevallen. Daarom pleit de auteur voor een gezamenlijke aanpak: partijen uit het midden moeten elkaar politiek dekken als zij elkaars achterban raken (bijvoorbeeld ondernemersvoordelen voor de VVD, het lage btw-tarief voor GroenLinks-PvdA, agrarische fiscale voordelen voor het CDA en woningvoordelen voor D66).

Door gelijktijdig en breed privileges af te schaffen, wordt het draagvlak bij burgers vergroot — iedereen verliest iets, en dat maakt maatregelen acceptabeler — mits er een helder inhoudelijk verhaal en een aantrekkelijk perspectief worden geboden. De kernboodschap is dat prudent schatkistbeheer en gelijke behandeling van belastingbetalers noodzakelijke voorwaarden zijn om toekomstige investeringen te kunnen bekostigen.