Het kloppende hart van Betty, vol hoop en verlangen, versteende langzaam | Column Froukje Jackson

In dit artikel:

Betty (net voorbij de 60) zit met een van de therapeuten op een boomstronk in een stil bos, op zichtafstand van een verweerde rots in de vorm van een hart. Niet dichterbij: dan zou ze te veel voelen en het niet kunnen verdragen. Buiten doet ze vriendelijk en opgewekt aan, van binnen is ze emotioneel afgevlakt; ze ervaart weinig warmte en noemt haar innerlijk lange tijd eerder onaangenaam en gesloten dan levendig.

De oorzaak zoekt ze in haar jeugd: moeder stierf jong, vader raakte overbelast en trok zich terug. Een kindermeisje werd aangenomen en trouwde binnen een jaar met de vader; Betty trok zich terug op haar kamer, hield zich bezig met tekenen en lezen en leerde zichzelf emotioneel weg te houden. Ze trouwde jong om te ontsnappen, maar stond anderen zelden werkelijk toe dichtbij te komen. Herhaalde vertrekken van belangrijke mensen maakten haar hart steeds harder en het voelen steeds moeilijker.

Toen ze later oma werd, realiseerde ze zich dat die gevoelsverarming ook de liefde voor haar kleinkinderen beperkte. In de bosbijeenkomst, onderdeel van een geanonimiseerde casus beschreven door GZ-psychologen Froukje Jackson en Irma van Steijn, komt er verandering: langs het hartbeeldje, tussen mos en barsten, wordt iets van haar verloren gevoelsleven geraakt. Haar tranen drogen op, haar blik verzacht, en ze zegt dankbaar dat ze iets terugvond dat van haar is.

De column illustreert hoe vroeg verlies en emotionele verwaarlozing leiden tot afstandelijke hechting en gevoelsvermijding, en hoe veilige, geleidelijke confrontatie—hier in beeldspraak en verbeelding—kan helpen bij het herwinnen van contact met eigen emoties. Jackson en Van Steijn publiceren soortgelijke, geanonimiseerde spreekkamerverhalen wekelijks.