'Het is tijd voor rechtszaken, want dit is onbehoorlijk bestuur': volgens deze hotelvoorman heeft jaren praten met de gemeente geen zin gehad

In dit artikel:

Remco Groenhuijzen, net teruggetreden na tien jaar als voorzitter van Luxury Hotels of Amsterdam (de vereniging van 25 vier- en vijfsterrenhotels), reageert fel op het besluit van het nieuwe, door PRO gedomineerde stadsbestuur om de toeristenbelasting met circa 60 procent te verhogen. Het besluit — gepresenteerd kort nadat Groenhuijzen zijn voorzitterschap overdroeg — moet de drukte in Amsterdam verminderen, maar volgens hem zal het dat doel niet bereiken en is overleg met de hotelsector vruchteloos geworden: “Praten heeft inderdaad geen zin.”

Wat is er besloten en wanneer
- De toeristenbelasting stijgt stapsgewijs van 12,5 procent van de kamerprijs naar 20 procent in 2030. Het plan werd aangekondigd door het nieuwe college kort na de installatie.
- Onderzoek & Statistiek liet eerder zien dat het aantal overnachtingen licht daalde van 10,2 miljoen naar 10 miljoen, maar dat weerhoudt het stadsbestuur er niet van tot verhoging over te gaan.

Waarom Groenhuijzen zich verzet
- Historisch effect ontbreekt: eerdere verhogingen hebben volgens hem nooit geleid tot minder bezoekers. Hij betoogt dat het beleid te eenzijdig is en hotels als kop van Jut worden gebruikt terwijl drukte een complex probleem is dat meerdere maatregelen vereist.
- Financiële druk op hotels is groot: naast de toeristenbelasting kampen zij met een hogere btw, gestegen minimumlonen, inflatie, uitzonderlijke stijgingen in lokale lasten (waterbelasting) en nog af te lossen coronaschulden. Groenhuijzen noemt concrete cijfers: zijn Mövenpick betaalt nu al 2,4 miljoen euro toeristenbelasting per jaar; daar komt 60 procent bovenop.
- Het beleid schrikt belangrijke doelgroepen af: zakenreizigers en congresgangers — voor de stad waardevoller per bezoeker dan vrije toeristen — nemen al fors af (zakenreizigers: van 32% van de overnachtingen in 2019 naar 16% nu). Amsterdam is volgens hem gezakt van de 7e naar de 17e congresstad van Europa.

Economische en sociale gevolgen volgens de hotelsector
- Hogere tarieven leiden vooral tot hogere kamerprijzen en mogelijk kortere verblijven; toeristen betalen vaak meer maar blijven korter. Dat kan de inkomsten van musea, OV, winkels en horeca aantasten omdat die deels afhankelijk zijn van bezoekers.
- Directe werkgelegenheid: bij de 25 leden van Luxury Hotels werken ca. 4.500 mensen; in de gehele hotelsector van Amsterdam ca. 12.000, en indirect zouden circa 70.000 Amsterdammers van de bezoekerseconomie afhangen. Groenhuijzen waarschuwt dat dit baanverlies en verarming van bedrijvigheid kan veroorzaken.
- Hotelvoorzieningen worden intussen steeds meer door Amsterdammers gebruikt, wat de druk op de exploitatie vergroot.

Kritiek op beleid en alternatieven
- Groenhuijzen verwijt het college onoprechtheid: wethouder Mbarki zou eerder hebben gezegd eerst het effect van de btw-verhoging af te wachten voordat de toeristenbelasting omhoogging.
- Hij pleit voor een breder pakket maatregelen in plaats van alleen prijsverhogingen: betere handhaving op de Wallen, het weren van buitenlanders in coffeeshops, verplaatsing van sekswerk naar een erotisch centrum, strengere regels en belastingafdracht voor vakantieverhuur (Airbnb), en uitzonderingen of lagere tarieven voor congresdeelnemers — zoals veel Europese steden hanteren.
- Voor dagbezoekers uit de regio stelt hij heffingen op parkeren of OV voor, zodat ook pendelende dagtoeristen bijdragen.

Politieke context en reactie op burgergroepen
- Groenhuijzen vermoedt dat actiegroepen en invloedrijke bewoners meer gehoor krijgen dan de hotels, en noemt voorbeelden van campagnes en rechtszaken van particulieren die volgens hem buitenproportioneel worden gehoord door het bestuur.
- Hij kondigt juridische stappen aan tegen het besluit: hij noemt het “onbehoorlijk bestuur” en ziet rechtszaken als optie nu overleg volgens hem faalt.

Samenvattend beeld
Groenhuijzen schetst een sector die al onder grote financiële spanning staat en vreest dat een forse toeristenbelasting vooral de verkeerde groepen de stad uit jaagt, lokale werkgelegenheid schaadt en weinig effect heeft op drukte. Hij roept op tot een samenhangendere aanpak met gerichte maatregelen, eerlijkere afdracht van vakantieverhuur en uitzonderingen voor congressen, in plaats van opnieuw blind te vertrouwen op prijsverhogingen die in zijn ogen historische lessen negeren.