Het grote geld neemt hele dorpen over, kijk naar de roompottisering in Schagen

In dit artikel:

In kust- en polderdorpen als Callantsoog, Waarland en Groote Keeten verandert het landschap: kleine campings en recreatieparken worden in hoog tempo omgevormd tot luxe vakantie-resorts. Het proces, in de volksmond aangeduid als “roompottisering”, wordt aangedreven door grote investeerders en ketens zoals Roompot, die na overnames nu honderden parken exploiteert en enorme omzet draait. De commerciële vraag naar rendabele, hoogstaande verblijven verdringt betaalbare plekken en kleine ondernemers zetten vaker hun terrein te koop wanneer de prijs klopt.

Concrete voorbeelden: in Callantsoog verkocht ondernemer Simon Zeeman zijn camping; er verrezen negentig luxe bungalows. In Waarland kochten Lars en Jorine Haver De Luwe Stek in 2015; later ging het park voor naar verluidt miljoenen naar Marien van Lambalgen uit Wekerom. Die wil chalets verwijderen of verplaatsen en vervangen door dure vakantiewoningen, inclusief zwembad en restaurant. Op die plaatsen woonden deels permanente bewoners in chalets uit armoede, die nu hun woonzekerheid dreigen te verliezen. In Groote Keeten probeerde de familie Stam landbouwgrond om te zetten in een groot vakantiepark; dat plan wees de Raad van State onlangs af.

Gevolgen zijn breed: gezinnen met kleine inkomens verliezen jaarplaatsen of kunnen niet meer op vakantie, de resterende campings verhogen hun tarieven, en de lokale leefbaarheid en sociale samenhang lopen schade op. Kritiek richt zich niet alleen op ondernemers die voor winst kiezen, maar ook op gemeentebesturen die volgens tegenstanders te weinig tegenwicht bieden. In Schagen ligt de keuze bij wethouder Simco Kruijer en de raad: beschermen ze bewoners en de menselijke maat, of geven ze ruimte aan investeerders?

Op nationaal niveau lijkt de politiek de trend ook niet te keren; onderzoeksplatform Follow the Money concludeerde dat maatregelen tegen verroompottisering tekortschieten. Historische voorbeelden van grootschalige plannen, zoals het nooit uitgevoerde Wieringerrandmeer, tonen ook de risico’s van politiek-economische verstrengeling en soms zelfs corruptie.

Kort gezegd: economische belangen en investeringskracht zetten kleine recreatieplekken onder druk, met tastbare gevolgen voor betaalbaarheid, woonzekerheid en lokale gemeenschappen. De komende besluiten van gemeenten bepalen of mensen of kapitaal de prioriteit krijgen.