Het gaat goed, verder gaat het slecht (met de Nauwe korfslak)
In dit artikel:
Op drie onbewoonde Waddeneilanden in het oosten van de Nederlandse Waddenzee blijkt de sterk bedreigde slak Vertigo angustior (Nauwe korfslak) het in het najaar van 2025 verrassend goed te doen. Onderdeel van het Habslak-project voor het Netwerk Ecologische Monitoring (NEM) brachten teams van Stichting ANEMOON en onderzoekers van oktober tot november 2025 inventarisaties uit op Rottumeroog, Rottumerplaat en Zuiderduin. Met ondersteuning van Rijkswaterstaat werden de veldteams per zodiac afgezet; werkzaamheden omvatten het verzamelen van strooiselmonsters op kansrijke plekken (duinranden, dynamische stormvloedlijnen) en het latere nauwkeurig uitzoeken van die monsters.
De Nauwe korfslak heeft internationale beschermde status via de Europese Habitatrichtlijn en moet daarom minstens eens in de zes jaar landelijk worden geïnventariseerd. Historisch gezien was de soort in Nederland zeldzaam op de Wadden: eerste vondsten op Rottumeroog en Rottumerplaat dateren van 2006, Zuiderduin volgde in 2008 en later ook de Oosterkwelder van Schiermonnikoog (2009). Buiten deze meest oostelijke eilanden zijn recente zoektochten elders in de Wadden weinig succesvol gebleken.
De recente veldwerkresultaten tonen dat de soort juist op deze ongerepte, dynamische kwelder- en duinmilieus standhoudt, terwijl de populaties in grote delen van het vasteland fors achteruitgaan — met name in duingebieden van Noord- en Zuid-Holland en Zeeland. Oorzaken van de landelijke teruggang worden gezocht in intensieve beheermaatregelen (zoals begrazing, plaggen en het verwijderen van populieren) en in regionale droogte; dergelijke ingrepen verstoren de vochtige microhabitats die de slak nodig heeft.
Conclusie van de onderzoekers is dat de oostelijke Waddeneilanden fungeren als belangrijk toevluchtsoord (refugium) voor de Nauwe korfslak doordat menselijke druk er minimaal is en natuurlijke dynamiek de juiste omstandigheden behoudt. Hoewel de bevindingen hoopgevend zijn voor die specifieke locaties, blijft de soort elders kwetsbaar. De onderzoeksgegevens worden door Stichting ANEMOON gerapporteerd aan de Rijksoverheid, die verplicht is te rapporteren aan de Europese Commissie.