Het aantal verkeersdoden daalde spectaculair de afgelopen halve eeuw en het kan nog beter, aldus deze verkeerspsycholoog

In dit artikel:

Het aantal verkeersdoden in Nederland is de afgelopen halve eeuw sterk gedaald door een combinatie van maatregelen zoals snelheidslimieten, autogordels, alcoholregels, betere wegen en veiligere fietsinfrastructuur. Toch waarschuwt verkeerspsycholoog en TU Delft-hoogleraar Marjan Hagenzieker dat de vooruitgang niet vanzelf doorgaat: de laatste jaren lijken de cijfers juist weer te verslechteren.

In het gesprek wijst ze erop dat vooral voetgangers, fietsers en ouderen kwetsbaar zijn. Volgens CBS-cijfers vielen er in 2025 in totaal 759 dodelijke verkeersslachtoffers, onder wie 59 voetgangers en 281 fietsers; meer dan de helft was ouder dan 60 jaar. Ook raken jaarlijks duizenden mensen ernstig gewond, vaak met blijvende gevolgen. Ter vergelijking: in 1972 lag het aantal verkeersdoden nog op 3.264.

Hagenzieker legt uit dat verkeersveiligheid sinds de opkomst van het gemotoriseerde verkeer pas echt serieus werd onderzocht. Vanaf de jaren zeventig pakte de overheid het probleem breed aan, met handhaving, voorlichting en slimme inrichting van wegen. Later kwam het idee van het ‘veilige systeem’ centraal te staan: niet alleen de weggebruiker, maar ook wegontwerp, regels en technologie moeten bijdragen aan veiligheid. Rotondes, drempels, duidelijke belijning en overzichtelijke kruispunten maken verkeer bijvoorbeeld veiliger omdat ze mensen automatisch afremmen en sturen.

Voor de toekomst ziet ze “hoop en vrees”. Nederland is niet langer een Europese koploper in verkeersveiligheid en staat nu meer in de middenmoot. De toegenomen drukte, de opkomst van e-bikes, de vergrijzing en meer variatie in voertuigen maken het verkeer ingewikkelder. Tegelijk kan verdere automatisering, zoals rijhulpsystemen en mogelijk zelfrijdende auto’s, opnieuw winst opleveren.