Hermans (VVD) rekent op zieken die thuisblijven: één jaar hoger eigen risico zou het kabinet 613 miljoen euro aan zorg besparen

In dit artikel:

Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer heeft dinsdag een motie van SP-Kamerlid Sarah Dobbe gesteund tegen de voorgenomen verhoging van het eigen risico met 60 euro in 2028. VVD-minister Sophie Hermans van Volksgezondheid wil met die maatregel extra inkomsten voor de zorgbegroting genereren. Het kabinet had de motie ontraden, maar kreeg de Kamer niet mee.

Hermans wilde de verhoging aanvankelijk al in 2027 invoeren. Dat plan werd een jaar uitgesteld, maar de stemming maakt duidelijk dat er op dit moment geen meerderheid voor is. Volgens de kabinetsramingen bedraagt het eigen risico in 2027 400 euro, tegenover 385 euro nu. Met de extra verhoging zou het in 2028 op 465 euro uitkomen. Daarna loopt het bedrag volgens de tabel verder op tot 505 euro in 2031.

De indieners en critici van het plan waarschuwen voor een stapeling van zorgkosten, zeker omdat het kabinet tegelijk de aftrek van specifieke zorgkosten wil schrappen. Ongeveer 900.000 huishoudens maken daar momenteel gebruik van. Vooral ouderen, chronisch zieken en mensen met lage inkomens zouden volgens de kritiek worden geraakt, omdat zij vaker medicijnen, onderzoeken of ziekenhuiszorg nodig hebben en het eigen risico daardoor vrijwel jaarlijks betalen.

Kabinetsberekeningen laten zien dat uitstel van de verhoging in 2027 leidt tot 437 miljoen euro minder inkomsten uit het eigen risico en 613 miljoen euro hogere zorguitgaven. Die extra uitgaven worden verklaard met een zogenoemd remgeldeffect: huishoudens zouden zonder de verhoging meer zorg gebruiken. Het artikel concludeert daaruit dat een hoger eigen risico mensen kan ontmoedigen om noodzakelijke zorg te zoeken. De extra 60 euro moet uiteindelijk ruim een miljard euro per jaar opleveren.

Het kabinet stelt daar tegenover dat de zorgpremie door de verhoging naar verwachting 48 euro per jaar lager zou uitvallen. Volgens de kritiek op het plan profiteren daarvan vooral gezonde verzekerden, terwijl mensen die zorg nodig hebben zowel de premie als het volledige eigen risico betalen. De verhoging staat in het coalitieakkoord van D66, VVD en CDA. De auteur roept Hermans op het plan definitief te schrappen en de Kamer op om het onderwerp niet als ruilmiddel te gebruiken tijdens de onderhandelingen over het Belastingplan.