Hebben we geleerd van de zomer van 2023 en zijn we nu wel klaar voor de hitte?

In dit artikel:

Nederland staat opnieuw voor een zware hitteperiode, en de vraag is of de overheid nu beter voorbereid is dan bij de zomerpiek van juni 2023, toen 876 Nederlanders meer stierven dan normaal, vermoedelijk door de combinatie van hitte, smog en pollen. Toen werd het Nationaal Hitteplan niet eens geactiveerd. Nu het KNMI een uitzonderlijke hittegolf met temperaturen boven de 35 graden voorspelt, zijn RIVM, GGD, Rijkswaterstaat en verschillende ministeries wel in actie gekomen.

De aanpak verloopt via een strak netwerk van instanties: het KNMI geeft waarschuwingen af, het RIVM en de GGD zetten het Hitteplan aan, en Rijkswaterstaat breidde zijn hitteprotocol uit naar het hele land om gestrande automobilisten sneller van hete snelwegen te halen. Toch is nog lang niet alles helder. Een evaluatie van het hitteplan liet vorig jaar al zien dat er onduidelijkheid is over verantwoordelijkheden, vooral bij code oranje en rood. Ook is niet vastgelegd wanneer scholen, kinderopvang of andere voorzieningen moeten sluiten; organisaties moeten dat vaak zelf bepalen.

Daarnaast loopt Nederland achter met lokale voorbereiding. In warme landen zijn ‘koelteplekken’ normaal, maar veel Nederlandse gemeenten hebben die nog niet. Amsterdam en Den Haag openden er deze week enkele, maar uit een inventarisatie blijkt dat slechts 128 van de 342 gemeenten een lokaal hitteplan hebben. Volgens klimaatdeskundigen laat de snelle opeenvolging van weercodes zien dat het weer extremer wordt en dat er nog veel te regelen valt voordat een volgende hittegolf echt ontspoort.