Hanta-, norovirus of longontsteking: 200.000 Nederlanders belanden jaarlijks door een infectieziekte in het ziekenhuis
In dit artikel:
Jaarlijks belanden in Nederland ongeveer 200.000 mensen in het ziekenhuis door infectieziekten — zo'n 550 opnames per dag — en in 2024 stierven ruim 11.000 mensen aan een infectie. Dat cijfer is voor het eerst opgemaakt door Samenwerking Infectieziekten, een samenwerkingsverband van patiënten, zorgverleners en gezondheidsfondsen. Voorzitter Margriet Schneider waarschuwt dat dit aantal naar verwachting verder zal stijgen en roept op tot meer alertheid: “Nederland moet wakker worden.”
Recente uitbraken op cruisechepen, waaronder het zeer besmettelijke norovirus en een hantavirusuitbraak op het schip Hondius waarbij drie mensen zijn overleden, illustreren hoe internationaal reisgedrag besmettingen versnelt. Zulke besmettingen kwamen vroeger minder voor omdat mensen minder verre reizen maakten. Schneider wijst erop dat reizende personen infecties meenemen en verder verspreiden via schepen en vliegtuigen.
Andere oorzaken van de stijgende druk op de gezondheidszorg zijn dalende vaccinatiegraden bij kinderen, toenemende antibioticaresistentie en nieuwe resistentie bij schimmels door gebruik van gewasbeschermingsmiddelen. Er zijn al signalen van urineweginfecties die nauwelijks te behandelen zijn en van schimmels ongevoelig geworden voor bestaande middelen. Ook milieu- en landbouwfactoren spelen een rol: bacteriën in geitenstallen worden onderzocht als mogelijke verklaring voor hogere longontstekingscijfers onder omwonenden. Longontstekingen vormen de grootste groep ziekenhuisopnames, gevolgd door urineweginfecties.
Omdat een nieuwe pandemie niet ondenkbaar is, begint Samenwerking Infectieziekten een nationale campagne: ‘Samen infectieveilig’. Doel is bewustwording vergroten en simpele, effectieve maatregelen promoten: inenten niet overslaan, antibiotica alleen volgens voorschrift gebruiken, thuisblijven bij griepklachten, hoesten in je elleboog en handen wassen. Ook reizigers wordt geadviseerd infectierisico’s van bestemmingen na te gaan.
Kortom: combinatie van veranderend reisgedrag, afnemende vaccinatiebereidheid, en groeiende resistentie vraagt om preventie, betere voorbereiding en een collectieve gedragsverandering om toekomstige ziektegolven en een volgende pandemie te beperken.