Handen af van de Vogelrichtlijn en de Habitatrichtlijn

In dit artikel:

Vogelbescherming roept de Europese Commissie op de Vogelrichtlijn en Habitatrichtlijn niet af te zwakken. In de zomer van 2026 voert de Commissie een stresstest uit naar deze natuurwetten. Die moet volgens de organisatie voortbouwen op hun aantoonbare succes, in plaats van vooral te kijken hoe beschermingsverplichtingen kunnen worden versoepeld.

De richtlijnen beschermen alle inheemse wilde vogelsoorten, meer dan duizend kwetsbare dier- en plantensoorten en honderden leefgebieden. Ze vormden bovendien de basis voor het Europese Natura 2000-netwerk, waar in Nederland onder meer de Waddenzee, de Biesbosch, de Oostvaardersplassen en de Veluwe toe behoren. Belangrijke broed-, rust- en voedselgebieden mogen daardoor niet zomaar verdwijnen, schadelijke plannen moeten vooraf worden beoordeeld en overheden zijn verplicht natuur waar nodig te herstellen.

Europese regels zijn volgens Vogelbescherming noodzakelijk omdat natuur en trekvogels zich niet aan landsgrenzen houden. Miljoenen vogels doen jaarlijks Nederland aan op weg tussen broedgebieden in het noorden en overwinteringsgebieden in West-Afrika. Tegelijkertijd staat de biodiversiteit onder druk: leefgebieden verdwijnen of raken versnipperd en bijna een op de vijf Europese vogelsoorten wordt bedreigd of is kwetsbaar voor uitsterven. Oorzaken zijn onder meer vervuiling, verdroging, stikstof, pesticiden, verstoring, jacht en klimaatverandering.

De organisatie wijst erop dat bescherming en herstel wel degelijk resultaat opleveren. Soorten als de kraanvogel, grote zilverreiger, lepelaar, visarend en zeearend hebben zich mede dankzij wettelijke bescherming, grotere en beter verbonden natuurgebieden en gericht herstel kunnen herstellen. Ook gezonde moerassen, duinen, bossen en rivieren maken landschappen veerkrachtiger tegen klimaatverandering.

Volgens Vogelbescherming ligt het probleem daarom vooral bij de gebrekkige uitvoering van de bestaande regels, niet bij de regels zelf. Versoepeling zou economische belangen gemakkelijker voorrang kunnen geven aan natuur, waardoor soorten en leefgebieden geleidelijk verder achteruitgaan. De organisatie vraagt daarom steun voor de petitie #HandsOffNature.