Haagse diefstal: Kabinet-Jetten plundert ondernemers met schaamteloze 'spookbelasting'
In dit artikel:
Het kabinet-Jetten verhoogt de premie voor het Arbeidsongeschiktheidsfonds (Aof) terwijl het fonds een enorme reserve van ongeveer 39 miljard euro heeft. De premie, die werkgevers de afgelopen jaren al zag oplopen tot zo’n 7,6 procent van het loon, wordt volgens critici niet gebruikt waarvoor hij bedoeld is — als verzekering voor zieke of arbeidsongeschikte werknemers — maar ingezet om gaten in de rijksbegroting te dichten, onder meer voor tekorten bij zorgverzekeraars en voor extra defensie-uitgaven die samenhangen met de vrijheidsbijdrage.
Vakbonden en werkgevers reageren verontwaardigd. Interim-voorzitter Dick Koerselman van FNV zegt dat het kabinet de premie als een verborgen heffing gebruikt en noemt het fondsgeld van werknemers “ons geld”. Ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is ontevreden; gemeenten verwachten gezamenlijk zo’n 34 miljoen euro extra lasten en spreken van alternatieven die niet zijn onderzocht. Tegelijkertijd hebben ongeveer 2.500 werkgevers zich aangesloten bij een massaclaim tegen de Belastingdienst om te proberen te veel betaalde premies terug te vorderen.
De zaak voedt politieke en bestuurlijke kritiek: er wordt gesuggereerd dat de coalitie de Aof-premie als gemakkelijke bezuinigingsknop heeft gebruikt omdat hogere winstbelasting politiek belastend was. In het artikel wordt ook verwezen naar verwondering over het niveau van kennis tijdens coalitieonderhandelingen — een anekdote suggereert dat minstens één onderhandelaar niet wist waar ‘Aof’ voor staat — wat de verontwaardiging verder aanwakkert.
Belangrijke knelpunten zijn juridisch en normatief: moet een sociaal verzekeringsfonds met grote overschotten structureel bijdragen aan algemene begrotingsdoelen, of moeten premies worden verlaagd en middelen gereserveerd voor uitkeringen? De discussie kan leiden tot juridische procedures, politieke gevolgen voor het kabinet en hernieuwde aandacht voor de scheidslijn tussen sociale premies en algemene belastingen. Aanhangers van lagere lasten en kleinere overheid gebruiken de kwestie als aanleiding voor oproepen tot verandering; tegenstanders bepleiten behoud van de verzekeringstoets en compensatie voor gedupeerde werkgevers en werknemers.