Grootste Romeinse badhuiscomplex in Nederland opgegraven in Nijmegen

In dit artikel:

In Nijmegen hebben archeologen het grootste Romeinse badhuiscomplex van Nederland blootgelegd in het gebied waar ooit Ulpia Noviomagus lag. Het complex beslaat minstens 4.900 m², ruim twee keer zo veel als de bekende thermen van Forum Hadriani (Voorburg) en Coriovallum (Heerlen). Een klein deel was al in 1992 aangetroffen bij uitbreiding van de Honigfabriek; sinds september worden de grondige opgravingen in het Waalfrontgebied uitgevoerd door RAAP en BAAC en die lopen tot en met juli.

De resten liggen diep: al op 5–6 meter onder het maaiveld en nog dieper werk moet volgen. Behouden onderdelen omvatten waterafvoeren, vloeren en een betonnen vloer met bakstenen pijlers van een hypocaustum (Romeins vloerverwarmingssysteem). Archeologen vonden ook luxueuze elementen zoals marmeren binnenwanden en natuurstenen vloeren — materialen die van ver zijn aangevoerd — plus woningen, een toren, tienduizenden kleinvondsten (haarspeldnaalden, zegelringen, munten) en een bronzen buste van Bacchus die later als gewicht voor een weegschaal werd gebruikt.

Munten van keizer Postumus (260–269 n.Chr.) tonen dat dit stadsdeel tot ver in de derde eeuw in gebruik bleef; later werd het terrein in middeleeuwen en later als steengroeve gebruikt, waardoor veel muren verdwenen. Twee stenen funderingen tot circa 2 meter hoogte vormen het best bewaarde Romeinse muurwerk van Nijmegen en blijven ter plekke bewaard; plannen voorzien in het zichtbaar houden van deze resten onder de nieuwe woonwijk die hier verrijst. Het is het grootste badhuiscomplex gevonden in Nederland, maar onduidelijk is of alle delen gelijktijdig in gebruik waren.