Grondstoffen duurder, supermarkten verwachten hogere voedselprijzen

In dit artikel:

De prijzen van tarwe, maïs, suiker en rijst zijn op de internationale grondstoffenmarkten de afgelopen maanden sterk gestegen. Belangrijke oorzaken zijn hitte en droogte in landbouwgebieden, verstoringen van de export via de Zwarte Zee door aanvallen op havens en schepen, en hoge energie- en brandstofprijzen.

Tarwe is inmiddels ongeveer 40 procent duurder dan aan het begin van het jaar en staat op het hoogste niveau in drie jaar. Rusland en Oekraïne zijn samen goed voor meer dan een kwart van de wereldwijde tarwe-export. Door de onrust rond de Zwarte Zee valt een belangrijk deel van die aanvoer weg. Tussen begin juli en 20 augustus steeg de tarweprijs in Chicago daardoor met ruim 17 procent.

Ook de maïsmarkt staat onder druk. Volgens het Amerikaanse ministerie van Landbouw kan het wereldwijde verbruik in oogstjaar 2026/27 bijna 30 miljoen ton hoger liggen dan de productie, wat het grootste tekort in meer dan dertig jaar zou zijn. Droogte heeft onder meer de oogsten in Hongarije en Roemenië beschadigd. Daarnaast gebruikt Brazilië, een van de grootste exporteurs, meer maïs voor ethanol en blijft er minder over voor de wereldmarkt. De hogere vraag naar biobrandstof beperkt in Brazilië ook de suikerproductie, terwijl het land de grootste suikerproducent en -exporteur ter wereld is.

Nederlandse consumenten merken de stijging voorlopig nauwelijks. Boodschappen werden in augustus zelfs iets goedkoper, al liep de totale inflatie door duurdere energie op tot 3,3 procent. Volgens brancheorganisatie CBL werken hogere kosten in de voedselketen met vertraging door in de supermarkt, omdat winkels aan het einde van de keten staan. Afhankelijk van het product kan dat vier tot twaalf maanden duren. Het CBL houdt rekening met voedselinflatie tot 10 procent volgend jaar.

Duurdere brandstof, transport, kunstmest en logistiek verhogen de kosten voor boeren, fabrikanten en importeurs. Grondstoffenexperts verwachten daarom dat boodschappen geleidelijk duurder worden. Het weerfenomeen El Niño, dat deze winter zijn hoogtepunt bereikt, kan de prijsdruk op onder meer tarwe, maïs en suiker verder versterken. Een lichte verlichting wordt pas vanaf het voorjaar verwacht, wanneer El Niño waarschijnlijk afzwakt.