Groei economie zakt naar 1 procent, IMF adviseert: pak huizenmarkt aan
In dit artikel:
Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) verwacht dat de Nederlandse economie dit jaar naar ongeveer 1 procent groeit, mogelijk zelfs terugvalt naar 0,5 procent als het Midden-Oostenconflict sterk escaleert. Daarmee eindigt Nederland rond het Europese gemiddelde of iets daaronder, een neerwaartse bijstelling ten opzichte van eerdere schattingen van 1,5–2 procent. De tegenwind komt vooral van hoge energieprijzen, geopolitieke onzekerheid en gedaalde investeringen.
Voor huishoudens, bedrijven en overheidsinkomsten betekent die lage groei dat lonen, winsten en belastingsopbrengsten nauwelijks toenemen, terwijl de prijzen blijven stijgen. Het IMF wijst daarnaast op een aantal structurele belemmeringen die Nederland harder treffen dan andere EU-landen: beperkingen in het elektriciteitsnet, stikstofregels, krapte op de arbeidsmarkt en een groot woningtekort. Deze knelpunten remmen investeringen en vormen, samen met een mogelijke langdurige externe militaire crisis, de grootste bedreigingen voor de korte- en middellangetermijnvooruitzichten.
Politieke onzekerheid door fragiele meerderheden in Tweede en Eerste Kamer kan hervormingen vertragen of verzwakken, waarschuwt het IMF. Ook demografische vergrijzing speelt een rol: oplopende uitgaven voor zorg, pensioenen, defensie en klimaatbeleid zetten de begroting onder druk. De kwetsbaarheid van de huizenmarkt blijft groot door hoge prijzen en hypotheekschulden, wat risico’s voor financiële stabiliteit en betaalbaarheid oplevert.
Het IMF schat de inflatie voor 2026 op circa 2,9 procent (boven de doelstelling van 2 procent); in een nadelig scenario komt daar nog 0,8 procent bovenop. Voor 2027 en 2028 wordt inflatie geraamd rond 2,5 procent.
De regering-Jetten krijgt krediet voor haar huidige energiebeleid: gerichte steun aan kwetsbare huishoudens in plaats van algemene prijsplafonds of accijnsverlagingen. Tegelijkertijd bekritiseert het IMF beleid dat lasten op arbeid zou verhogen; het raadt juist lagere arbeidstaksen aan om arbeidsparticipatie te stimuleren en loonkosten te drukken.
Als oplossingsrichting benadrukt het IMF het belang van meer investering in innovatie en de hightechsector om productiviteit en groei te versterken. Verder pleit het voor snellere uitbreiding van duurzame energie, meer focus op technische opleidingen en AI-vaardigheden, en versnelde, soepelere vergunningverlening om het woningtekort aan te pakken: ambitieuzere hervormingen zijn volgens de organisatie noodzakelijk om de economie weer vlot te trekken.