Giorgia Meloni vestigt record: vanaf vandaag leidt ze langstzittende Italiaanse regering sinds WO II

In dit artikel:

Giorgia Meloni heeft een record gevestigd: haar regering is met 1.413 dagen de langstzittende Italiaanse regering sinds de Tweede Wereldoorlog. Dat is opmerkelijk in een land dat sinds 1945 al 68 regeringen kende, die gemiddeld slechts anderhalf jaar standhielden. Meloni is daarmee niet de langstzittende premier; die titel blijft bij Silvio Berlusconi, die over meerdere regeringen verdeeld langer aan de macht was.

Meloni trad in 2022 aan na een overtuigende verkiezingsoverwinning van haar rechtse alliantie. Ze werd de eerste vrouwelijke premier van Italië en de eerste regeringsleider uit een partij met fascistische wortels. Europese landen keken aanvankelijk bezorgd toe, mede vanwege haar vroegere kritiek op de EU en de euro. Eenmaal aan de macht koos Meloni echter voor een pragmatische koers, mede door de hoge Italiaanse staatsschuld en economische problemen.

Op het internationale toneel profileerde ze zich als pro-EU, pro-NAVO en uitgesproken voor steun aan Oekraïne. Ook tegenover Donald Trump hield ze aanvankelijk goede contacten, al bekoelde die relatie later. Meloni wist zich in het buitenland gematigder te presenteren dan tijdens haar vroegere politieke loopbaan, terwijl ze haar radicalere boodschap vooral voor haar binnenlandse achterban reserveerde.

Binnenlands wijzen haar aanhangers op het teruggedrongen begrotingstekort en een daling van de werkloosheid tot ongeveer 6 procent. Critici vinden daarentegen dat structurele hervormingen en maatregelen voor economische groei uitblijven. Haar plannen voor een grondwetswijziging en een rechtstreekse verkiezing van de premier liepen vast of werden uitgesteld. Een referendum over hervorming van het rechtssysteem draaide uit op een nederlaag.

Meloni oogst wel lof bij rechts voor haar harde migratiebeleid. Volgens de regering daalde het aantal aankomsten over zee met 85 procent tegenover het voorgaande jaar. De Italiaanse opvangcentra in Albanië, die als voorbeeld voor andere Europese landen gelden, worden door juridische obstakels voorlopig nauwelijks gebruikt.

Haar combinatie van nationalistische standpunten, streng migratiebeleid en politiek pragmatisme heeft volgens analisten bijgedragen aan de normalisering van uiterst rechts in Europa. Tegelijkertijd verliest ze mogelijk steun bij haar radicalere achterban. De voormalige generaal Roberto Vannacci, leider van de nog rechtsere partij Futuro Nazionale, verwijt haar dat ze haar conservatieve idealen heeft ingeruild voor samenwerking met het establishment. Hij verzet zich onder meer tegen abortus en euthanasie en wil de steun aan Oekraïne beëindigen. Bij de Italiaanse verkiezingen van volgend jaar kan hij daardoor een belangrijke uitdager worden.