Gert en Dolf trouwden 25 jaar geleden als een van de eerste koppels van gelijk geslacht ter wereld

In dit artikel:

Gert Kasteel (64) en Dolf Pasker (66) vieren dit jaar het 25-jarig jubileum van hun huwelijk: zij behoorden tot de eerste vier paren die in de nacht van 1 april 2001 als koppels van gelijk geslacht in het huwelijk werden verbonden in Nederland. De vier ceremonies, waarvan drie mannelijke en één vrouwelijke, vonden precies om middernacht plaats in de Stopera in Amsterdam en werden voltrokken door burgemeester Job Cohen, kort nadat de nieuwe wet in werking trad. Nederland was daarmee wereldwijd koploper in het openstellen van het burgerlijk huwelijk.

Kasteel en Pasker vertellen dat zij destijds niet beseften hoezeer hun huwelijk een nationaal en internationaal symbool zou worden. Ze reageerden op een oproep in de Gaykrant van Henk Krol; Kasteel was gemotiveerd, Pasker minder — hij had geen behoefte aan de publiciteit die uiteindelijk volgde. Toen ze in Amsterdam aankwamen, werden ze overvallen door de enorme persbelangstelling: naar eigen zeggen stonden er ongeveer tachtig journalisten te wachten. Die onverwachte aandacht maakte het contrast tussen de zakelijke partnerregistratie die zij eerder hadden en het echte trouwen extra ingrijpend: het voelde als maatschappelijke erkenning en was emotioneel beladen.

Het paar woont inmiddels in Weesp en krijgt bij elk vijfjarig lustrum opnieuw aandacht van de media; de gemeente noemt het nu ‘trouwen voor iedereen’, een formulering die Kasteel op prijs stelt omdat die de openheid van het burgerlijk huwelijk benadrukt. Voor het 25-jarig jubileum is er opnieuw een nachtelijke ceremonie gepland — burgemeester Femke Halsema zal drie nieuwe paren trouwen en Kasteel en Pasker mogen als getuigen aanwezig zijn.

Hun persoonlijke achtergrond schetst waarom die mijlpaal zo veel betekende: beiden groeiden op in kleine gemeenschappen (Veluwe en nabij Amersfoort) waar homoseksualiteit nauwelijks zichtbaar was; Pasker herinnert zich pesterijen en onwetendheid op school. Het huwelijk markeerde voor hen het verschil tussen een zakelijke registratie en brede sociale acceptatie. Professioneel werkten ze respectievelijk als inkoopadviseur en in de psychiatrie; ze vonden elkaar in een Amsterdamse kroeg in de dertig.

Hoewel ze trots zijn op de verworven emancipatie, blijven ze waakzaam. Ze zien voorbeelden in het buitenland — met name de ontwikkelingen in de Verenigde Staten — als een waarschuwing dat rechten geen garantie zijn. Tegelijk voelen ze zich in Nederland relatief veilig: gelijkheid is diep in de wet verankerd en de samenleving is veranderd. De vieringen van het eerste homohuwelijk herinneren zowel aan persoonlijke lotgevallen als aan een bredere historische omslag in acceptatie en wettelijke gelijkheid.