Gemeenten verwachten komende jaren begrotingstekort van 2 miljard euro

In dit artikel:

Gemeenten verwachten tot en met 2029 samen een begrotingstekort van ongeveer 2 miljard euro, maar de boekhoudkundige cijfers van 2024 laten vooralsnog een tegenstrijdig beeld zien. Volgens accountantskantoor BDO boekten gemeenten in 2024 gezamenlijk circa 2 miljard euro aan overschotten. Dit kwam vooral doordat veel plannen niet werden uitgevoerd — door beperkte uitvoeringskracht en personeelstekorten — waardoor geld onbesteed bleef.

BDO waarschuwt dat die overschotten misleidend zijn: onderliggende financiële kwetsbaarheden blijven bestaan. De kosten voor jeugdzorg lopen flink op en noodzakelijk onderhoud en investeringen in maatschappelijk vastgoed (schoolgebouwen, zwembaden, culturele voorzieningen) worden vaak uitgesteld. Die uitgestelde vervangings- en renovatiekosten zullen waarschijnlijk fors hoger uitvallen dan nu in de begrotingen staat, wat BDO omschrijft als een "structurele blinde vlek".

Eerder verwachtte het lokale bestuur dat 2026 het zogenoemde 'ravijnjaar' zou worden, maar extra rijksgeld en gemeentelijke maatregelen hebben die knelpunten tijdelijk gedempt. BDO ziet het ravijn nu eerder opduiken in 2028 en raamt tot en met 2029 het tekort op 2 miljard euro. Marc Steehouwer van BDO merkt op dat gemeenten te veel op geld sturen en te weinig op maatschappelijke prioriteiten. Als stappen stelt BDO voor realistischere begrotingen en benutting van de gemeenteraadsverkiezingen eind maart om prioriteiten en uitvoeringskracht te herijken. Gemeenten bereiden zich intussen voor door onder meer lasten voor woningeigenaren te verhogen.