Gemeentelijke lasten stijgen bijna drie keer zo hard als inflatie: vooral automobilisten en huiseigenaren de klos
In dit artikel:
Gemeenten verwachten dit jaar 15,3 miljard euro aan heffingen binnen te halen, een stijging van 6,5 procent ten opzichte van vorig jaar. Volgens het CBS is die groei bijna drie keer zo hoog als de inflatieprognose van De Nederlandsche Bank (2,4%), maar minder sterk dan de 8 procent-toename van vorig jaar. Sinds 2016 zijn de opbrengsten uit heffingen met ruim 68 procent gestegen (van 9,1 miljard euro).
De belangrijkste inkomstenbronnen zijn de onroerendezaakbelasting (ozb), afvalstoffen- en rioolheffingen en parkeergelden. De ozb-opbrengst wordt dit jaar op 6,4 miljard euro geraamd; huiseigenaren betalen gemiddeld 5,1 procent meer, eigenaren van ander vastgoed zelfs 7,7 procent meer. Een steekproef van Vereniging Eigen Huis laat grote verschillen per gemeente zien: Alphen aan den Rijn spant de kroon met een gemiddelde ozb-stijging van circa 39 procent (van ongeveer 340 naar 474 euro), gevolgd door gemeenten als Maasgouw, Voorst en Rozendaal. Van de vier grootste steden stijgt de ozb in Utrecht het meest (9,7%), gevolgd door Rotterdam (5,6%) en Amsterdam (5,5%).
Automobilisten en toeristen dragen flink bij aan de extra inkomsten. Parkeerheffingen klimmen met bijna 8,8 procent naar ruim 1,6 miljard euro; Amsterdam (plus 43,1 miljoen) en Rotterdam (plus 14,6 miljoen) halen vooral extra parkeergeld binnen, onder andere door uitbreiding van betaald parkeren. De toeristenbelasting levert gemeenten circa 654 miljoen euro op, 9 procent meer dan vorig jaar; Amsterdam is verantwoordelijk voor 276 miljoen daarvan, met een jaarlijkse toename van bijna 10 miljoen euro. Samen verdienen toeristen en automobilisten de hoofdstad dit jaar naar schatting bijna 120 miljoen euro meer dan in 2024.
Afvalstoffen- en rioolheffingen stijgen minder hard (resp. +5,1% en +5,3%) omdat gemeenten die kosten alleen mogen doorberekenen naar de werkelijke uitgaven. Andere posten, zoals secretarieleges, laten sterkere groei (ongeveer +15,7%)—onder meer door de samenloop met verlopen reisdocumenten sinds de verlenging van de geldigheidsduur in 2014. Over het algemeen gebruiken gemeenten heffingen naast kostendekking ook om begrotingen op orde te houden en gemeentelijk beleid te financieren.