Gelderse gemeenten negeren adviezen: toch nieuwbouw bij geitenhouderijen
In dit artikel:
Onderzoek door Omroep Gelderland, Follow The Money en NRC laat zien dat sinds 2017 honderden woningen in Gelderland op korte afstand van geitenhouderijen zijn gebouwd, ondanks bekendheid met verhoogde gezondheidsrisico’s. Als casus noemt het onderzoek het dorp Rossum (gemeente Maasdriel): daar staan plannen voor 120 nieuwe woningen op ongeveer 400 meter van een geitenstal met circa 1.800 dieren. De GGD gaf de gemeente een negatief advies op basis van meerdere onderzoeken die aantonen dat wonen dicht bij geiten de kans op longontsteking vergroot, maar de vergunning werd toch verleend.
In een rapport van de Gezondheidsraad uit 2025 staat dat mensen binnen 500 meter van een geitenhouderij 73% meer kans hebben op een longontsteking; binnen 1 kilometer is die kans 19% hoger. Nationaal leiden geitenhouderijen jaarlijks tot naar schatting negentien extra ziekenhuisopnamen en acht sterfgevallen door longontsteking. Naar aanleiding van deze zorgen voerden Gelderland en Noord‑Brabant in 2017 een zogeheten geitenstop in (geen nieuwe bedrijven of uitbreidingen); daarna volgden nog zes andere provincies.
Desondanks werden na de invoering van de geitenstop in Gelderland alsnog zo’n 1.800 woningen binnen 1 kilometer van een geitenhouderij gebouwd, waarvan 300 binnen 500 meter. Landelijk gaat het om 10.374 nieuwe woningen binnen 1 km en 2.362 binnen 500 meter van een geitenhouderij. De GGD waarschuwde gemeenten herhaaldelijk en adviseerde afstand te bewaren, maar die adviezen zijn niet bindend: gemeenten bepalen zelf bestemmingsplannen. De gemeente Maasdriel zegt dat de behoefte aan woningen zwaarder woog en wijst erop dat makelaars kopers moeten informeren over de nabijheid van geitenhouderijen.
Op dezelfde locatie in Rossum wil Maasdriel ook een zorglocatie voor zestig beginnende dementerenden vestigen. De GGD noemde die plek ongeschikt vanwege het extra risico voor ouderen, maar de gemeente keurde de plannen alsnog goed. In de Tweede Kamer groeit de zorg over omwonenden; het kabinet werkt aan een afstandsnorm voor nieuwbouw, maar een definitieve maat is nog niet vastgesteld. De kwestie toont een spanningsveld tussen regionale huisvestingsdruk en publiek‑gezondheidsadviezen, mede veroorzaakt door het ontbreken van landelijke dwingende regels.