Gaat Trumps wurgtactiek werken? 'Iran houdt dit heel lang vol'

In dit artikel:

President Trump zei recent dat Iran door de Amerikaanse blokkade van havens en scheepvaart economisch “op instorten” zou staan omdat olie-exporten en noodzakelijke importen zoals medicijnen sterk worden gehinderd. De regering rekent erop dat de druk het regime uiteindelijk breekt en de bevolking in opstand komt; Amerikaanse inlichtingendiensten zouden zelfs inschatten dat de Iraanse economie slechts dagen tot weken standhoudt.

Analisten en regionale experts zetten die optimistische inschatting echter op scherp. Iran leeft al decennia onder sancties en kan naar verwachting maanden volhouden, aldus onder anderen Alex Vatanka (Middle East Institute). De eigen online-economie en bedrijfsleven lijden onder internetbeperkingen, maar het land beschikt volgens econoom Michel Don Michaloliákos over enige “vetreserves” doordat de VS in maart tijdelijk sancties versoepelden en olietankers reserves ophoopten. Hoe groot die voorraden zijn, is onduidelijk.

Politieke timing speelt ook: Trump heeft weinig tijd voor escalatie nu de Amerikaanse tussentijdse verkiezingen naderen, en vanaf vandaag is formeel goedkeuring van het Congres nodig om een oorlog met Iran te beginnen. Onderhandelingen over een blijvend einde aan het conflict zitten drie weken na het staakt-het-vuren vast; Trumps eerdere eisen zijn al meerdere keren aangepast en hij eist vooral dat Iran zijn nucleaire activiteiten staakt.

In Teheran maken dreigementen weinig indruk, volgens Michaloliákos; de Revolutionaire Garde is sterk en bereid lang vol te houden. Om Irans doelen militair te dwingen zouden de VS aanzienlijk moeten opschalen — inclusief mogelijk grondtroepen — iets wat logistiek en politiek problematisch is. Conclusie van deskundigen: de Amerikaanse blokkade veroorzaakt zware pijn, maar het regime en de economie van Iran hebben meer weerstand dan het Witte Huis misschien verwacht.