'Frontlijnlidstaat' Cyprus is trots op zijn strenge asielbeleid

In dit artikel:

Bij het pas gebouwde asiel- en detentiecentrum Limnes in het zuiden van Cyprus worden de laatste hekken geplaatst; speeltoestellen en stapelbedden staan nog in verpakking en stof. Het complex, grotendeels gefinancierd met EU-geld, biedt straks plaats aan ongeveer 1.000 mensen in het opvanggedeelte en 800 in het gesloten detentiegedeelte. Het gesloten deel is al deels in gebruik: begin dit jaar kwamen er zo'n honderd vastzittenden te zitten die terug moeten keren.

Cyprus werkt alvast met delen van de strengere EU-asielregels die in juni ingaan. Die regels maken een snelle indeling mogelijk van nieuwkomers in groepen met grotere of kleinere kans op bescherming; mensen uit zogenoemde veilige landen kunnen bijvoorbeeld in detentie verblijven tijdens hun procedure. Als frontlijnlidstaat — een land met hoge migratiedruk — kan Cyprus onder het pact ook andere lidstaten verzoeken asielzoekers over te nemen, of financiële steun vragen. Nederland koos er eerder voor om in plaats van opvang overname 20.000 euro per asielzoeker te betalen.

Staatssecretaris Nikolas Ioannides van Cyprus presenteert het Cypriotische beleid als succesvol: volgens hem zorgt een mix van vrijwillige en gedwongen terugkeer voor hoge uitzettingscijfers, en dat zou model kunnen staan voor de EU. Critici, zoals Corina Drousiotou van de Refugee Council Cyprus, relativeren dit: als eiland is terugsturen makkelijker te organiseren, en jarenlange achterstallige procedures zijn nu ingehaald terwijl het aantal nieuwe aanvragen inmiddels afgenomen is. Zij waarschuwt ook dat massale uitzetting van arbeidskrachten schadelijk is voor de lokale economie.

Verder is het plan om uitgeprocedeerden eventueel naar 'terugkeerhubs' buiten de EU te sturen onderwerp van verkenning door sommige lidstaten. Europese vluchtelingenorganisaties en lokale ngo's twijfelen of lidstaten de strakke termijnen en de kwaliteitseisen van het nieuwe pact kunnen halen.