Franse d'Artagnan-kenners over vondst skelet in Maastricht: 'Zou wonder zijn'

In dit artikel:

In Maastricht is in februari bij herstelwerkzaamheden aan de Sint-Petrus-en-Pauluskerk in de wijk Wolder per toeval een graf met een skelet ontdekt dat mogelijk toebehoort aan Charles de Batz de Castelmore — beter bekend als d'Artagnan. Bij de vondst lagen ook een Franse munt en resten van een musketkogel; die aanwijzingen maken een link met het Franse beleg van Maastricht in 1673 plausibel, toen d'Artagnan door een musketkogel werd gedood.

Kenners in Frankrijk reageren enthousiast maar terughoudend. Historica Odile Bordaz noemt het aannemelijk dat een hoge officier als d'Artagnan in een kerk vlak bij het koninklijke tentenkamp is begraven, maar benadrukt dat het voorlopig een hypothese blijft. Archeoloog Wim Dijkman werkt samen met haar aan het onderzoek. Het skelet wordt momenteel in München aan DNA-onderzoek onderworpen; het wordt vergeleken met materiaal van een mogelijke nakomeling. Experten waarschuwen dat genetische bevestiging lastig kan zijn omdat de afstamming in latere generaties onzeker is en er mogelijk ook een vrouwelijke bloedlijn (De Montesquiou) in aanmerking komt voor vergelijking.

Biograaf Jean-Christian Petitfils en Olivier Renaudeau van het Musée de l'Armée benadrukken de dubbele status van d'Artagnan: historisch militair en mythologisch figuur dankzij Alexandre Dumas' De Drie Musketiers. Die literaire fame heeft van d'Artagnan een van de beroemdste Fransen gemaakt en gelegd vast dat Maastricht onlosmakelijk met zijn dood wordt geassocieerd. Renaudeau wijst er tegelijk op dat talloze soldaten anoniem zijn gesneuveld waarover we nooit zoiets zouden weten.

In Lupiac, d'Artagnans geboorteplaats, leeft het toerisme mede dankzij de mythe; het lokale museum besteedt vooral aandacht aan zijn jaren als musketier en sluit rondleidingen af met zijn overlijden in Maastricht. De verantwoordelijke van het museum noemt de mogelijke identificatie bijzonder — en benadrukt dat als het skelet écht van d'Artagnan blijkt, het het fictieve personage dichter bij de werkelijkheid zou brengen.

Duidelijke uitsluitsel hangt af van de komende DNA-resultaten en verdere vergelijkingen; tot die tijd blijven historici en archeologen voorzichtig optimistisch. Dronebeelden van het graf zijn inmiddels gemaakt.