"Foutjes zijn niet belangrijk, persoon achter cello wel": zo oordeelt jury Koningin Elisabethwedstrijd
In dit artikel:
Twaalf jonge cellisten strijden deze week in Bozar (Henry Le Boeufzaal) om de Koningin Elisabethprijs, onder het oog van publiek en een internationale vakjury. De jury bestaat uit topcellisten en docenten, met de Belg Gilles Ledure als voorzitter, en namen zoals de Fin Anssi Karttunen, de Britse Natalie Clein en de Française Anne Gastinel. De winnaar krijgt onder meer vier jaar bruikleen van de beroemde Goffriller‑cello van Pablo Casals.
De finale vraagt veel van de kandidaten: repertoire van uiteenlopende stijlen en periodes moet overtuigend worden gebracht — al in de eerste ronde moesten deelnemers drie volledig verschillende werken laten horen. Juryleden zijn dit jaar unaniem onder de indruk van het hoge technische niveau, maar leggen bij de beoordeling de nadruk op meer dan zuivere foutloosheid. Centraal staat voor hen de musicus achter de cello: authenticiteit, trouw aan de componist en de integriteit van de uitvoering wegen zwaarder dan het proberen te behagen van juroren of publiek. Zoals Gastinel zegt: "De muziek komt eerst." Eerlijkheid en jezelf blijven zijn voor haar doorslaggevend.
De jurering verloopt individueel: elk jurylid kent punten toe zonder gezamenlijke deliberatie. Tijdens het luisteren noteren zij eerste indrukken en reserveren vaak hun uiteindelijke oordeel tot alle kandidaten zijn beluisterd; vragen als van wie ze nog meer willen horen of bij wie ze al genoeg hebben gehoord helpen bepalen de rangorde. De proclamatie van de winnaar volgt in de nacht van zaterdag op zondag.
Juryleden tonen ook empathie voor de jonge solisten: zij voelen de spanning in de zaal mee en willen kandidaten de ruimte geven om te ontplooien. Tegelijk wijzen ze erop dat omgaan met zenuwen een beroepsvaardigheid is voor solisten; beheersing van podiumstress hoort bij het vak.
Voorbeeld van de woensdagavond: de Italiaan Ettore Pagano (23) speelt een recent speciaal voor hem gebouwde cello en combineert het verplichte werk van Fang Man met Prokofjevs Symphonie concertante, samen met het Belgian National Orchestra onder leiding van Antony Hermus. Tegenover hem staat Clara Dietlin (24) uit Frankrijk, tweede solocelliste van het Orchestre de l’Opéra de Paris en studente aan de Muziekkapel Koningin Elisabeth; zij speelt hetzelfde Prokofjev‑werk. Beide finalisten benadrukken het belang van persoonlijke ontwikkeling: Pagano noemt het voordeel van een moderne cello in competitieomstandigheden, Dietlin ervaart de intensieve week van afzonderlijk studeren als bijzonder verrijkend en houdt naast muziek ook van buitenactiviteiten zoals vogels spotten.
De finales zijn te volgen van maandag 25 tot en met zaterdag 30 mei om 20:00 uur — live op Klara en VRT MAX, doordeweeks ook op Ketnet en op zaterdag op Canvas. Presentatrice Katelijne Boon leidt elke avond gesprekken; reporter Clara De Decker verzorgt reacties en achtergrondreportages vanuit de Muziekkapel en ateliers van strijkstok‑ en boogbouwers.