'Fietsen zonder licht, geen richting aangeven - niet e-bikes zijn het probleem, maar hoe wij ons gedragen'

In dit artikel:

Abel Koentjes, lezer van Het Parool, waarschuwt dat de stijging van fietsongevallen in Amsterdam en daarbuiten niet alleen met handhaving of infraverbeteringen is op te lossen; het begint bij houding en onderling vertrouwen. Vorig jaar vielen in de regio Amsterdam dertig verkeersdoden — het hoogste aantal in vijf jaar — en landelijk neemt het aantal slachtoffers toe, met fietsers als grootste groep.

Koentjes signaleert een verschuiving in gedrag: steeds vaker wordt tegen de rijrichting gefietst, wordt er zonder verlichting gereden en niet meer richting aangegeven. E-bikes hebben het tempo in het verkeer verhoogd en daarmee de kwetsbaarheid van fietsers vergroot, maar zij zijn volgens hem slechts een deel van het probleem. Het fundament van veilig verkeer is voorspelbaarheid en het impliciete contract dat weggebruikers op elkaar vertrouwen: je houdt rechts, je steekt je hand uit, je rekent op andermans reacties.

In een snel veranderende stad verworden regels soms tot losse gewoonten en ontstaat er een permanente ‘onderhandeling’ op straat — efficiënt voor enkelen, gevaarlijk voor iedereen. Waar regels en inrichting duidelijk zijn (bijvoorbeeld 30 km/u-zones) vallen juist minder ongelukken. De oplossing is dus meervoudig: betere infrastructuur en handhaving nodig, maar minstens zo belangrijk is het herwinnen van collectieve verantwoordelijkheden — licht aandoen, richting aangeven, rechts rijden — zodat het gedeelde fietspad zijn functie behoudt.