"Femke Halsema: je had een heldin kunnen zijn, maar je bent het niet"

In dit artikel:

Femke Halsema ligt opnieuw onder vuur na haar verhoor door de coronacommissie over de invoering en handhaving van de avondklok in januari 2021. De Amsterdamse burgemeester zei zelf grote principiële bezwaren te hebben tegen de maatregel, die zij zag als een vergaande inperking van vrijheid en als een twijfelachtig middel tegen verspreiding van het virus. Toch voerde zij de avondklok als bestuurder uit en liet zij de politie hard optreden tegen coronademonstraties, vooral op en rond het Museumplein in Amsterdam.

In de begeleidende kritiek wordt Halsema verweten dat zij wel twijfels uitsprak, maar uiteindelijk niet inging tegen het kabinetsbesluit. Coronacritici zoals Dilys Derksen en Marianne Zwagerman noemen dat een gemiste kans: volgens hen had Halsema haar politieke gewicht kunnen gebruiken om zich openlijk tegen de maatregel te keren of minder streng te handhaven. Derksen schrijft dat Halsema “gewetensbezwaren” had, maar desondanks meewerkte aan het opruimen van demonstraties en het beperken van protest.

Ook oud-minister Ferd Grapperhaus bevestigde voor de commissie dat er binnen de overheid breed weerstand bestond tegen de avondklok. Hij sprak zelfs van zware tegenzin, maar verklaarde dat de maatregel toch werd doorgezet toen het kabinet ervoor koos. Daarmee komt een beeld naar voren van een omstreden noodmaatregel die ondanks brede twijfel werd ingevoerd, met ingrijpende gevolgen voor demonstranten, burgers en het debat over grondrechten en bestuurlijke verantwoordelijkheid.