Faalproject van westerse haviken: moord op Khamenei leidt tot extremere leider in Iran

donderdag, 12 maart 2026 (09:37) - Dagelijkse Standaard

In dit artikel:

De Verenigde Staten en Israël voerden volgens het artikel gerichte aanvallen op Iran met als doel een snelle regimechange en de installatie van een volgzame opvolger. In plaats daarvan, zo stelt de schrijver, leidde de liquidatie van ayatollah Ali Khamenei tot een tegengesteld effect: in Teheran sluiten de machthebbers de rangen rond zijn zoon Mojtaba Khamenei (56), die een aanslag overleefde omdat hij zich in een aangrenzende kamer bevond. Waar Westerse haviken op een pragmatische, onderhandelbare leider hadden gehoopt — The Atlantic suggereerde dat Trump bijvoorbeeld op een "Iraanse Delcy Rodríguez" rekende — heeft de aanval volgens critici juist een hardlinersucces geboekt.

Analist Karim Sadjadpour wordt aangehaald met de karakterisering van de nieuwe leider als een "Iraanse Kim Jong-un" en met de observatie dat het regime nu kiest voor "continuïteit boven competentie", oftewel: stabiliteit en ideologische trouw boven hervorming of compromissen. De auteur schrijft dat de theocratie zich snel transformeert richting een erfelijk en repressief bewind dat de revolutionaire idealen van de vermoorde leider onverminderd wil handhaven.

Militair raakte Iran volgens het stuk weliswaar beschadigd, maar politiek en maatschappelijk ontstond juist meer eenheid en bereidheid tot confrontatie met de VS en Israël. Mojtaba zou inmiddels het gezag hebben overgenomen terwijl hij gewond is en ondergedoken moet blijven. De hoofdstelling van het artikel: de westerse strategie van geweld was een spectaculair falen — in plaats van democratie of stabiliteit heeft het geweld een gevaarlijker, wraakzuchtiger regime versterkt.

Ter aanvulling: historisch gezien kunnen politieke moorden of zware militaire druk soms leiden tot polarisatie en het versterken van radicale leiders, iets wat het artikel gebruikt om het gebrek aan realisme en de gevolgen van de neoconservatieve koers te bekritiseren.