Euthanasie goed voor 6 procent van alle sterfgevallen: onderzoekers zien verschuiving in maatschappij, niet in de wet

In dit artikel:

Het aantal euthanasiemeldingen in Nederland is de afgelopen jaren sterk gestegen, en volgens nieuw onderzoek van het Radboudumc, UMC Utrecht en Amsterdam UMC komt dat vooral doordat de samenleving anders is gaan denken over het levenseinde. Waar eind jaren negentig nog ongeveer 2000 meldingen per jaar waren, kregen de Regionale Toetsingscommissies Euthanasie vorig jaar ruim 10.000 meldingen binnen. Inmiddels gaat het bij ongeveer 6 procent van alle overlijdens om euthanasie.

Onderzoekers zien niet dat de wet zelf is veranderd, maar wel de manier waarop die wordt toegepast. Kanker blijft de belangrijkste aanleiding, maar minder vaak dan vroeger: rond 1999 ging het in circa 90 procent van de gevallen om kanker, nu is dat ongeveer de helft. Tegelijk nemen verzoeken toe bij dementie en psychische klachten. Ook spelen verminderde invloed van religie, meer openheid over euthanasie en een sterkere nadruk op zelfbeschikking mee.

Volgens hoofdonderzoeker Els van Wijngaarden ervaren artsen steeds vaker druk van patiënten en hun naasten, omdat euthanasie meer als een gewone stervensroute wordt gezien. Het rapport waarschuwt daarnaast dat problemen in de zorg — zoals personeelstekorten, bezuinigingen en knelpunten in de geestelijke gezondheidszorg en ouderenzorg — euthanasiewensen kunnen versterken. Het onderzoek werd donderdag overhandigd aan zorgminister Sophie Hermans en sluit aan bij zorgen van de ChristenUnie over de invloed van zorgtekorten op het stijgende aantal verzoeken.