Europese landen bouwden aan straaljager van de toekomst, maar ruziën elkaar de tent uit

In dit artikel:

Frankrijk en Duitsland zetten een punt achter het gezamenlijke straaljagerproject Future Combat Air System (FCAS), dat sinds 2017 samen met Spanje was ontwikkeld. Het besluit, bevestigd deze week door de Duitse regering, volgt op jarenlange ruzies tussen de betrokken fabrikanten Dassault (Frankrijk) en Airbus (Duitsland/Spanje) en fundamentele meningsverschillen over het type toestel: Duitsland wilde vooral een lucht‑over‑luchtgevechtsvliegtuig, Frankrijk hechtte eraan dat het ook kernwapens moest kunnen dragen.

FCAS was bedoeld als opvolger van de Rafale en de Eurofighter rond 2040, een stealth‑vliegtuig dat met zwermen drones en een “combat cloud” zou samenwerken. De totale prijs werd geschat op zo’n 100 miljard euro. Conflicten over wie de leiding zou krijgen, terughoudendheid bij het delen van technologie en Franse pogingen om veel van de productie naar huis te trekken maakten samenwerking steeds moeilijker.

De mislukking komt op een gevoelig moment, nu Europa streeft naar meer militaire autonomie vanwege een groeiende dreiging uit Rusland en minder Amerikaanse betrokkenheid. Mogelijk blijft er wel samenwerking op onderdelen over: Berlijn stelde voor om samen verder te werken aan de combat cloud (netwerken tussen vliegtuigen, sensoren, drones en satellieten), maar of dat doorgaat is onzeker nu het vliegproject is afgeblazen.

Volgens de Financial Times willen acht Duitse bedrijven — waaronder Airbus Duitsland — alsnog een nieuw gevechtsvliegtuig ontwerpen, eventueel samen met Spanje, het Zweedse Saab of partners uit het GCAP‑project (codenaam Tempest). Een nieuwe alliantie met Dassault lijkt momenteel uitgesloten. Duitse en Franse defensieministers spreken in juli over de vervolgstappen.