EU waarschuwt Nederland: krijg je visserij onder controle, anders eindigen we bij de rechter
In dit artikel:
De Europese Commissie heeft eind november twee formele waarschuwingen gestuurd aan het Nederlandse ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur omdat Nederland niet voldoende voldoet aan EU-regels rond het monitoren van bruinvisbijvangst en aan visserijkontroles. Deze zogenoemde reasoned opinions zijn een laatste stap vóór een mogelijke zaak bij het Europees Hof van Justitie als Den Haag niet snel corrigeert.
Bijvangst van bruinvissen
Brussel stelt dat Nederland al lange tijd te weinig zicht heeft op hoeveel beschermde bruinvissen er jaarlijks in visnetten terechtkomen. De eerste officiële aantekening dateert van februari 2022; sindsdien lopen er wel onderzoeksprojecten, maar volgens de Commissie is dat onvoldoende om betrouwbare cijfers te leveren. Nederland heeft tot eind januari de tijd gekregen om aan te tonen dat het maatregelen heeft genomen die voldoen aan de eisen. Het kabinet riskeert juridische stappen als dat niet gebeurt. Monitoringsdata zijn niet louter administratief van aard: in Frankrijk leidde vergelijkbare bewijsvoering tot een tijdelijke afsluiting van delen van de visserij in de Golf van Biskaje, waarna het aantal dode dolfijnen in één winter sterk daalde, maar vissers ook miljoenen aan opbrengst misliepen (met compensatie).
Viscontroles en handhaving
De Commissie riep Nederland ook op om te voldoen aan de visserijkontroleverordening; deze procedure loopt al sinds 2020. Jaarlijks komen in Nederlandse havens enorme hoeveelheden vis aan land (circa 300 miljoen kilo), en Nederland functioneert als belangrijke draaischijf voor internationale vishandel. Kwaliteit, soort en hoeveelheden op pallets en in containers zijn volgens Brussel jarenlang onvoldoende gecontroleerd. Milieuorganisaties zoals ClientEarth en LIFE spanden rechtszaken aan wegens vermeende grootschalige fraude; zij slaagden er niet volledig in die aantijgingen juridisch te bewijzen, maar de zaken legden wel bloot dat de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit signalen van fraude had ontvangen en dat toezicht te kort schoot.
Regeringsreactie en vooruitzicht
Begin 2024 beloofde het kabinet extra personeel en systemen voor de NVWA, maar onder demissionair minister Wiersma zijn de genomen stappen volgens Brussel nog niet voldoende. Als Nederland binnen de gestelde termijn niet overtuigt, volgt zeer waarschijnlijk een gang naar het Europese gerecht.