EU-leider Von der Leyen in fel debat: steun de complotdenkers of steun mij

In dit artikel:

Tijdens een scherpe zitting in het Europees Parlement verdedigden voorzitter Ursula von der Leyen en haar team zich krachtig tegen een motie van wantrouwen, die donderdag in stemming wordt gebracht. Dit incident is opmerkelijk, aangezien het dagelijks EU-bestuur zich voor het laatst ruim tien jaar geleden zo moest verantwoorden. De spanningen ontstaan te midden van cruciale onderhandelingen over importheffingen van de Verenigde Staten onder president Trump.

De aanleiding voor de motie ligt in de zogenaamde ‘Pfizergate’, waarbij Von der Leyen tijdens de coronapandemie sms-berichten uitwisselde met Pfizer-topman maar weigert deze openbaar te maken, ondanks een uitspraak van de Europese rechter die transparantie eist. Critici, vooral rechts-conservatieve Europarlementariërs als Gheorghe Piperea, zien dat als een bewijs van gebrek aan openheid.

De motie werd mogelijk gemaakt door een kleine groep binnen de rechtsconservatieve fractie ECR, hoewel deze zelf verdeeld is: Poolse eurosceptici steunen het initiatief, terwijl Vlaams-nationalistische leden, onder wie de Belgische premier Bart De Wever, tegenstemmen vanwege de politieke consequenties. Conservatieve leden zien de motie als contraproductief, vooral nu zij betrokken zijn bij het afzwakken van klimaattegengestelde beleidslijnen van vorige commissies.

Von der Leyen waarschuwde dat het wegstemmen van haar dagelijks bestuur de EU in een impasse zal brengen. Ze bekritiseerde haar tegenstanders als verspreiders van complottheorieën en verstorende krachten, maar gaf geen inhoudelijke toelichting over de geheimhouding van de sms-berichten. Tegelijkertijd bestempelden andere parlementaire fracties, zoals de Groenen, liberalen en sociaaldemocraten, de motie als een extreemrechts spelletje gericht op het creëren van chaos, terwijl ze ook de samenwerking van Von der Leyen met conservatieve en radicaal-rechtse partijen bekritiseerden.

Deze episode legt niet alleen spanning bloot binnen het EU-bestuur, maar benadrukt ook de diepere politieke tegenstellingen en het groeiende wantrouwen binnen het Europees Parlement, juist op een moment dat eensgezindheid essentieel is voor belangrijke internationale onderhandelingen.