ChristenUnie en JA21 spreken van 'roekeloos gasbeleid' na plannen gasopslag

In dit artikel:

Klimaatminister Stientje van Veldhoven wil dat energiebedrijven voortaan zelf verantwoordelijk worden voor het vullen van de Nederlandse gasopslagen. Nu koopt staatsbedrijf Energie Beheer Nederland (EBN) gas in, omdat commerciële partijen door de hoge huidige prijzen verlies zouden lijden bij verkoop in de komende winter. EBN kreeg hiervoor bijna 1 miljard euro subsidie; die kosten worden uiteindelijk doorberekend aan gebruikers van het gasnet.

Nederland moet op grond van Europese regels relatief veel gas opslaan, vanwege zijn grote opslagcapaciteit uit de periode waarin het land veel Gronings gas exporteerde. Het huidige Europese vuldoel is 64 procent, goed voor ongeveer 93 terawattuur, terwijl in recente winters gemiddeld 70 terawattuur uit de opslagen werd gebruikt. Het kabinet vindt de regels onredelijk en wil dat de EU meer rekening houdt met de winterse gasvraag of de vuldoelen helemaal afschaft. Pogingen om andere landen aan de Nederlandse opslagkosten te laten bijdragen zijn tot nu toe mislukt.

Volgens het voorgestelde beleid moeten grote leveranciers zoals Essent, Eneco en Vattenfall, samen met 47 kleinere bedrijven, verplicht een deel van hun wintervoorraad aanhouden. Een nader te bepalen hoeveelheid moet fysiek in Nederlandse opslagen liggen. De brancheorganisatie Energie-Nederland steunt dit en zegt dat de huidige vuldoelen de markt verstoren.

De overheid zou alleen nog een strategische noodvoorraad beheren voor echte gastekorten, niet om prijzen te beïnvloeden. De omvang daarvan moet nog met de Europese Unie en de Tweede Kamer worden vastgesteld. Een voorraad waarmee Nederland een volledig koude winter zonder aanvoer kan overbruggen, zou volgens het kabinet vele miljarden kosten.

Over de noodzaak daarvan bestaat verdeeldheid. Gasunie en netbeheerder GTS willen grote voorraden, terwijl GasTerra opslag achterhaald vindt en extra lng-aanvoer per tanker goedkoper acht. Door de overstap van Gronings pijpleidinggas naar lng van de wereldmarkt zijn seizoensverschillen kleiner geworden. Een tekort blijft vooral denkbaar bij ernstige verstoringen van internationale aanvoer; het Groningenveld blijft daarvoor gesloten.