Elite in Davos, wereld in crisis
In dit artikel:
Het jaarlijkse World Economic Forum in Davos (januari 2026) werd dit keer sterk gedomineerd door Amerikaanse politici en bedrijfsleiders, niet in de laatste plaats omdat Larry Fink (BlackRock) recent WEF-voorzitter is geworden en president Donald Trump met de grootste Amerikaanse delegatie ooit kwam. Volgens het WEF waren er meer dan zestig staatshoofden aanwezig en bijna 830 top-CEO’s; toch bleef het totaal aantal bezoekers achter bij piekjaren zoals 2020.
Trump kreeg de meeste aandacht. Zijn meer dan uur durende toespraak op 21 januari stond centraal: hij schetste een beeld van een Amerikaanse economische opleving, viel hard uit tegen het Europese energie- en migratiebeleid, kondigde strikte immigratie- en reshoringmaatregelen aan en zei dat de VS onderhandelingen over Groenland wil afdwingen — zonder het gebruik van geweld. Ook stelde hij voor dat de VS een nieuw, door hem geleide vredesorgaan zou vormen dat internationaal zou optreden, als alternatief voor bestaande instellingen. De reacties in Davos waren verdeeld: sommigen keurden delen van zijn inhoud goed, maar veel aanwezigen waren van mening dat zijn presentatie en stijl te overweldigend waren.
De invloed van Amerikaanse zakenmensen was ook zichtbaar tijdens besloten diners en panels. Bij een door Larry Fink georganiseerd diner hield de Amerikaanse handelsminister Howard Lutnick een scherpe aanval op de EU-klimaatambities en globaliseringsbeleid. Hij betoogde dat Europa kwetsbaar is doordat het te afhankelijk is van buitenlandse technologieën en dat ambitieuze net-zero-doelen de economie kunnen schaden; hij pleitte voor meer nationale soevereiniteit in strategische ketens. De toespraak veroorzaakte ophef toen Christine Lagarde, voorzitter van de ECB, het diner verliet uit onvrede — een incident dat veel aandacht trok en volgens Lutnick zelf zelfs werd toegejuicht door critici.
Andere sprekers benadrukten de breuk in de mondiale orde. Voormalig Bank of England-topman Mark Carney waarschuwde dat diplomatie minder gewicht heeft gekregen en dat de wereldorde waarop men tot 2025 vertrouwde aan het vervallen is, met geopolitieke machtsspelletjes die vaker geweld en machtstoepassing insluiten.
Samengevat stond Davos 2026 in het teken van een sterk Amerikaanse agenda, groeiende spanningen over energie, industrie en soevereiniteit, en een breed gedeelde constatering onder leiders dat de bekende wereldorde aan het verschuiven is — een verandering die sommige aanwezigen als een onomkeerbare breuk zagen.